Главная Книги - Разные AZəRBAYCAN RESPUBLİKASININ DÖVLəT TəSNİFATI MəŞĜULLUQ TəSNİFATI (İKİNCİ VARİANT, AZT041-2010)
поиск по сайту правообладателям
|
|
содержание .. 1 2 3 4 ..
mԥzmunlu layihԥlԥr hazırlayırlar. Onlar xüsusi effektlԥr, animasiyalar vԥ yaxud kompüter oyunlarında,
filmlԥrdԥ, kliplԥrdԥ, kiv çapında vԥ reklamlarda istifadԥ üçün vizual effektlԥr yaradırlar.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) müştԥrilԥrlԥ vԥ maraqlı tԥrԥflԥrlԥ layihԥnin mԥqsԥdlԥrini vԥ mԥhdudiyyԥtlԥrini
mԥslԥhԥtlԥşmԥklԥ müԥyyԥn etmԥk;
(b) araşdırmalar aparmaq vԥ funksional kommunikasiya vasitԥlԥrinin tԥlԥblԥrini müԥyyԥn etmԥk;
(c) tԥqdim olunan mԥzmunlar üzrԥ layihԥ konsepsiyalarının hazırlanması;
(ç) layihԥ konsepsiyaları haqqında mԥlumat vermԥk üçün eskizlԥr, diaqramlar, ilüstrasiyalar vԥ
maketlԥr hazırlamaq;
(d) layihԥnin funksional, estetik vԥ yaradıcı tԥlԥblԥrini ԥks etdirmԥk üçün mürԥkkԥb qrafika vԥ
animasiyalarla layihԥlԥndirmԥk;
(e) hԥrԥkԥtdԥ olan obyektlԥri vԥ ilüstratik proseslԥri iki vԥ üç ölçülü formatlarda ԥks etdirmԥk
üçün kompüterin animasiya vԥ modellԥşdirmԥ proqramlarından istifadԥ etmԥk;
(ԥ) layihԥnin müştԥrilԥri ilԥ, rԥhbԥrliklԥ, satışı vԥ istehsalı ilԥ mԥşğul olanlarla müzakirԥlԥr
aparmaq;
(f) media vasitԥlԥrinin nԥşrlԥri, tԥqdimatı vԥ nümayişi üçün funksional vԥ estetik materiallar vԥ
vasitԥlԥr seçmԥk, tövsiyԥ etmԥk vԥ müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(g) istehsal üçün seçilmiş layihԥni dԥqiqlԥşdirmԥk vԥ sԥnԥdlԥşdirmԥk;
(ğ) seçilԥn sahԥlԥrdԥ istehsalata nԥzarԥt etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Multiplikator,
Rԥssam-dekorator, kino
øllüstrator
Dizayner, multimedia
Dizayner, nԥşriyyat
Dizayner, Veb
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
ønteryer üzrԥ memarlar - 2161
Dizayner, interyerlԥrin tԥrtib edilmԥsi - 3432
Proqramçı, multimedia - 2513
Rԥssam, qrafika - 2651
Veb-sayt yaradıcıları - 2513
22-ci YARIMQRUP
SƏHİYYƏ SAHƏSİNDƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Sԥhiyyԥ sahԥsindԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr elmi tԥdqiqat işlԥri aparır, nԥzԥriyyԥlԥri, konsepsiyaları
vԥ metodları tԥkmillԥşdirir, işlԥyib hazırlayır, elԥcԥ dԥ tibb sahԥlԥri, tibbi qulluq, stomatologiya,
baytarlıq, ԥzcaçılıq ilԥ bağlı elmi biliklԥrin tԥtbiqi ilԥ mԥşğul olurlar.
Bu yarımqrupun peşԥkar mütԥxԥssislԥrinin vԥzifԥlԥrinԥ adԥtԥn bunlar daxil edilir: tԥdqiqatların
aparılması, mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr, insanların, heyvanların hԥyatının bütün formalarının, elԥcԥ dԥ onlara
79
mühitin, dԥrmanların vԥ digԥr maddԥlԥrin tԥsirinin öyrԥnilmԥsi prosesindԥ alınmış elmi biliklԥrin
yayılması vԥ tԥtbiqi; insanların, heyvanların xԥstԥliklԥrinin öyrԥnilmԥsi, profilaktik vԥ müalicԥ
üsullarının vԥ tibbi qulluğun tԥtbiqi, elԥcԥ dԥ bu mԥsԥlԥlԥr üzrԥ mԥslԥhԥtlԥşmԥ; elmi sԥnԥdlԥrin vԥ
hesabatların hazırlanması.
Bu yarımqrupun peşԥlԥri aşağıdakı kiçik qruplara daxil edilir:
221 Hԥkimlԥr
222 Tibbi qulluq vԥ mamalıq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
223 Ənԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri
224 Orta tibb heyԥti
225 Baytar hԥkimlԥri
226 Sԥhiyyԥ sahԥsindԥ digԥr peşԥkar mütԥxԥssislԥr
221-ci KİÇİK QRUP
HƏKİMLƏR
Hԥkimlԥr müasir tibbin nailiyyԥtlԥrini vԥ prosedurlarını tԥtbiq etmԥklԥ insanlarda xԥstԥliklԥrin,
zԥdԥlԥrin, fiziki vԥ psixi pozuntularını vԥ onların profilaktikasını öyrԥnir, dioqnostikasını vԥ müalicԥsini
aparır. Onlar xԥstԥlԥrԥ qulluğun vԥ müalicԥnin aparılmasını tԥmin edԥn digԥr tibb işçilԥrinԥ, tibbi tԥhsil
vԥ tibbi-tԥdqiqatların keçirilmԥsinԥ nԥzarԥt edir, onların fԥaliyyԥtlԥrini planlaşdırır vԥ qiymԥtlԥndirir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
Xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk vԥ onların ailԥ üzvlԥri ilԥ sağlamlıq vԥziyyԥtlԥri
barԥsinԥdԥ söhbԥtlԥr etmԥk; xԥstԥlԥrin diaqnostik testlԥrdԥn keçmԥsini tԥlԥb etmԥk vԥ onların
nԥticԥlԥrini tԥhlil etmԥk; başqa kiliniki tԥdbirlԥr hԥyata keçirmԥk; xԥstԥlԥrin müalicԥ proseslԥrinԥ vԥ
nԥticԥlԥrinԥ nԥzarԥt etmԥk; sağlamlıq, qidalanma, hԥyat tԥrzlԥri, xԥstԥliklԥrin vԥ narahatçılıqların
qarşısıının alınması vԥ müalicԥlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk; xüsusi qulluğa, uzun müddԥtli vԥ digԥr
sԥhiyyԥ xidmԥtlԥrinԥ ehtiyacı olan xԥstԥlԥrin müalicԥsi üçün lazımi müalicԥ kursları planlaşdırmaq,
nԥzarԥt etmԥk vԥ hԥyata keçirmԥk; hԥr tԥrԥfli vԥ davamiyyԥtli müalicԥni tԥmin etmԥk üçün digԥr tibb
işçilԥri ilԥ mԥslԥhԥtlԥşmԥk; hökumԥt orqanlarına xԥstԥliklԥr, doğulanlar vԥ ölԥnlԥrin qeydiyyatı
haqqında mԥlumatlar vermԥk; insan sԥhhԥtindԥ pozulmaların, xԥstԥliklԥrin profilaktikasını vԥ müalicԥ
metodlarının müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi üçün tԥdqiqatlar aparmaq.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2211 Ümumi praktika ilԥ mԥşğul olan hԥkimlԥr
2212 İxtisaslaşmış hԥkimlԥr
2211 hMUMİ PRAKTİKA İLƏ MƏŞĞUL OLAN HƏKİMLƏR
Ümumi praktika ilԥ mԥşğul olan hԥkimlԥr müasir tibbin nailiyyԥtlԥrini vԥ prosedurlarını tԥtbiq
etmԥklԥ xԥstԥliklԥrin, zԥdԥlԥrin, fiziki vԥ psixi pozuntuların qarşısının alınması, diaqnostikası vԥ
müalicԥsini aparmaqla insanların umumi sağlamlıqlarının qorunmasına xidmԥt edirlԥr. Onların fԥaliyyԥti
müԥyyԥn xԥstԥliklԥrin müalicԥsi vԥ müalicԥ metodları ilԥ mԥhdudlaşmır. Onlar hԥmçinin ayrı-ayrı
adamlara, ailԥlԥrԥ vԥ cԥmiyyԥtԥ hԥrtԥrԥfli vԥ fasilԥsiz tibbi xidmԥtin göstԥrilmԥsinԥ görԥ mԥsuliyyԥt
daşıya bilԥrlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
80
(a) xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk vԥ onlarla, onların ailԥ üzvlԥri ilԥ sağlamlıq
vԥziyyԥtlԥri barԥsindԥ söhbԥtlԥr etmԥk;
(b) pozulmaların vԥ xԥstԥliklԥrin tԥbiԥtini müԥyyԥnlԥşdirmԥk, laboratoriya, rentgen vԥ digԥr tibbi
prosedurların nԥticԥlԥrini tԥhlil etmԥk;
(c) xԥstԥlԥrin tibbi müalicԥlԥrinin fasilԥsiz tԥmin edilmԥsi üçün reseptlԥr, profilaktiki tԥdbirlԥrin
vԥ müalicԥvi tԥdbirlԥrin tԥyin edilmԥsi üçün mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(ç) başqa kliniki tԥdbirlԥr hԥyata keçirmԥk;
(d) xԥstԥliklԥrin qarşısının alınmasında vԥ onların müalicԥlԥrinԥ kömԥk mԥqsԥdilԥ insanlara,
ailԥlԥrԥ vԥ cԥmiyyԥtԥ sağlamlıq, qidalanma vԥ hԥyat tԥrzlԥri üzrԥ tövsiyԥlԥr vermԥk;
(e) xԥstԥlԥrԥ vԥ ailԥlԥrԥ xüsusi tԥyinatlı xԥstԥxanalara, reabilitasiya vԥ digԥr sԥhiyyԥ mԥrkԥzlԥrinԥ
tԥyinatları tԥmin etmԥk;
(ԥ) xԥstԥlԥrin tibbi mԥlumatlarının vԥ xԥstԥlik kartlarının qeydiyyatını aparmaq, tibbi xidmԥtin
davam etdirilmԥsi üçün mütԥxԥssislԥrlԥ vԥ digԥr tibb işçilԥri ilԥ fikir mübadilԥsini aparmaq;
(f) qanuni vԥ xidmԥti vԥzifԥlԥrin tԥlԥblԥrini yerinԥ yetirmԥk üçün doğulanlar, ölԥnlԥr vԥ
xԥstԥliklԥrin qeydiyyatı haqqında hesabatlar hazırlamaq;
(g) insan sԥhhԥti vԥ tibbi xidmԥtlԥr sahԥsindԥ elmi araşdırmalar aparmaq vԥ bu yeniliklԥri elmi-
hesabatlar şԥklindԥ yaymaq;
(ğ) ümumi xԥstԥliklԥrin yaranmasının vԥ yayılmasının qarşısını almaq üçün planlaşdırmada vԥ
proqramlarda iştirak etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Sahԥ hԥkimi
Ailԥ hԥkimi
Hԥkim (ümumi)
Sԥhiyyԥ mütԥxԥssisi
Tԥcili yardım hԥkimlԥri
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
øxtisaslaşmış hԥkimlԥr (daxili xԥstԥliklԥrin müalicԥsi üzrԥ) - 2212
Cԥrrah - 2212
Psixiatr - 2212
Tibb bacısı, klinika - 2240
Feldşer - 2240
2212
İXTİSASLAŞMIŞ HƏKİMLƏR
øxtisaslaşmış hԥkimlԥr müasir tibbin nailiyyԥtlԥrindԥn vԥ prosedurlarından, xüsusi müayinԥ
testlԥrindԥn, dioqnostikadan, tibbi, cԥrrahi, fiziki vԥ psixoloji metodlardan istifadԥ etmԥklԥ, insanlarda
xԥstԥliklԥrin, zԥdԥlԥrin fiziki vԥ psixoloji pozuntuların diaqnozunu qoyur, müalicԥsini aparır vԥ bunların
yaranmasının qarşısını alır. Onlar müԥyyԥn xԥstԥliklԥr, xԥstԥlԥr vԥ müalicԥ üsulları üzrԥ ixtisaslaşırlar vԥ
ixtisaslaşdıqları sahԥlԥr üzrԥ tibbi tԥhsilԥ vԥ elmi tԥdqiqatlara rԥhbԥrlik edԥ bilԥrlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk, onlarla vԥ onların ailԥ üzvlԥri ilԥ sağlamlıq
vԥziyyԥtlԥri barԥsinԥdԥ söhbԥtlԥr etmԥk;
81
(b) digԥr hԥkim vԥ sԥhiyyԥ xidmԥtlԥri tԥrԥfindԥn göndԥrilmiş tibbi müraciԥtlԥri nԥzԥrdԥn
keçirmԥk;
(c) pozulmaların vԥ xԥstԥliklԥrin tԥbiԥtini müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün ixtisaslaşdırılmış diaqnostik
müayinԥlԥr keçirmԥk;
(ç) müalicԥlԥrԥ, anasteziologiyaya, psixoterapiyalara, fiziki bԥrpa proqramlarına vԥ başqa
profilaktik vԥ qarşısının alınmasına yönԥldilmiş tԥdbirlԥrin tԥsirini tԥyin etmԥk vԥ nԥzarԥtdԥn keçirmԥk;
(d) ümumi vԥ xüsusi (ixtisaslı) cԥrrahiyԥ ԥmԥliyyatlarını yerinԥ yetirmԥk;
(e) ԥvvԥl, doğuş zamanı vԥ sonrakı ağırlaşmalara nԥzarԥt etmԥk;
(ԥ) xԥstԥlԥrin tibbi mԥlumatlarının vԥ xԥstԥlik tarixçԥlԥrinin qeydiyyatını aparmaq, tibbi xidmԥtin
davam etdirilmԥsi üçün mütԥxԥssislԥrlԥ vԥ digԥr tibb işçilԥri ilԥ mԥlumat mübadilԥsini aparmaq;
(f) qanuni vԥ xidmԥti vԥzifԥlԥrin tԥlԥblԥrini yerinԥ yetirmԥk üçün doğulanlar, ölԥnlԥr vԥ
xԥstԥliklԥrin qeydiyyatı haqqında hesabatlar hazırlamaq;
(g) profilaktiki tԥdbirlԥr, müalicԥlԥr vԥ müԥyyԥn xԥstԥliklԥr haqqında xԥstԥlԥri, ailԥlԥri vԥ
cԥmiyyԥti mԥlumatlarla tԥmin etmԥk;
(ğ) ölümün sԥbԥbini müԥyyԥn etmԥk üçün meyitin yarılmasını hԥyata keçirmԥk;
(h) insan sԥhhԥti vԥ tibbi xidmԥtlԥr sahԥsindԥ elmi araşdırmalar aparmaq vԥ bu yeniliklԥri elmi-
hesabatlar şԥklindԥ yaymaq;
(x) ümumi xԥstԥliklԥrin yaranmasının vԥ yayılmasının qarşısını almaq üçün planlaşdırmada vԥ
proqramlarda iştirak etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Anestezioloq
Kardioloq
Tԥcili yardım mütԥxԥssisi
Hԥkim-Mama-ginekoloq
Oftalmoloq
Pediatr
Patoloqoanatom
Tibbi profilaktika mütԥxԥssisi
Psixiatr
Şüa diaqnostikası üzrԥ hԥkim
Tԥlim hԥkimi
øxtisaslaşmış hԥkimlԥr (daxili xԥstԥliklԥrin müalicԥsi üzrԥ)
Cԥrrah
Terapevt
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Bakterioloq, tibb - 2131
Terapevt - 2212
Stomatoloq - 2261
Stomatoloq, çԥnԥ cԥrrahiyyԥsi - 2261
Cԥrrah, ağız vԥ üz-çԥnԥ cԥrrahiyyԥsi - 2261
Psixoloq, klinika - 2634
82
222-ci KİÇİK QRUP
TİBBİ QULLUQ VƏ MAMALIQ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Tibbi qulluq vԥ mamalıq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr xԥstԥ, yaralanmış, ԥlil uşaqların, elԥcԥ dԥ
yeni doğulmuş uşaqların analarının qulluğu ilԥ ԥlaqԥdar fԥaliyyԥtdԥ tibbi anlayışları vԥ prinsiplԥri tԥtbiq
edirlԥr.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aşağıdakılar daxil edilir: hԥkimlԥrԥ profilaktiki vԥ müalicԥ
tԥdbirlԥrinin praktiki tԥtbiqindԥ kömԥk vԥ hԥkimlԥrin olmadığı fövqԥladԥ hallarda kömԥk göstԥrilmԥsi;
xԥstԥ, yaralı, fiziki vԥ ԥqli cԥhԥtdԥn qüsurlu vԥ belԥ qulluğa ehtiyacı olan digԥrlԥrinԥ peşԥkar tibbi
xidmԥtin, qulluq vԥ mԥslԥhԥtlԥrin tԥmin edilmԥsi vԥ kömԥkçi tibbi heyԥtin idarԥ olunması; uşaqların
doğulmasında kömԥk göstԥrilmԥsi, uşaqlara qulluq mԥsԥlԥlԥri üzrԥ anaların tԥlimatlandırılması.
Vԥzifԥlԥrԥ digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik dԥ daxil edilԥ bilԥr.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qrupa daxil edilir:
2221 Tibbi qulluq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2222 Mamalıq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2221 TİBBİ QULLUQ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Tibbi qulluq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr hԥkimlԥrԥ onların vԥzifԥlԥrinin yerinԥ yetirilmԥsindԥ
kömԥk edir, onların olmadığı vaxtda tԥcili tibbi kömԥk göstԥrir vԥ xԥstԥlԥrԥ, yaralılara, fiziki vԥ ԥqli
cԥhԥtdԥn qüsurlu olanlara vԥ belԥ kömԥyԥ ehtiyacı olan digԥrlԥrinԥ peşԥkar tibbi qulluğu tԥmin edir,
elԥcԥdԥ valideynlԥrԥ körpԥyԥ qulluqetmԥ qaydalarını öyrԥdirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) peşԥkar tibbi qulluğun vԥ xidmԥtin, habelԥ xԥstԥlԥrԥ, yaralılara, ԥlillԥrԥ vԥ digԥr xԥstԥ vԥ yeni
doğulmuş uşaqlara vԥ onların analarına xԥstԥxanalarda, klinikalarda vԥ digԥr müԥssisԥlԥrdԥ müalicԥ vԥ
prafilaktika tԥdbirlԥrini tԥmin edirlԥr;
(b) hԥkimlԥrԥ onların yerinԥ yetirdiklԥri vԥzifԥlԥrdԥ kömԥk göstԥrilmԥsi, hԥkimlԥrin olmadığı
halda tԥcili tibbi yardımın göstԥrilmԥsi;
(c) dԥrmanların paylanması, cԥrrahiyyԥ sarğılarından sonra hԥkimlԥrin göstԥrişlԥrinԥ görԥ digԥr
müalicԥ formalarının göstԥrilmԥsi;
(ç) ԥmԥliyyatlarda tibb bacılarına vԥ digԥr qeyri - tibbi heyԥt işçilԥrinԥ rԥhbԥrlik vԥ işlԥrinin
ԥlaqԥlԥndirilmԥsi, ԥmԥliyyat vaxtı cԥrraha assistentlik etmԥk;
(d) ԥqli cԥhԥtdԥn qüsurlu xԥstԥlԥrin fiziki vԥ psixoloji müalicԥsinԥ hazırlıqda iştirak;
(e) sosial uyğunlaşmaya hazırlıqda, ԥqli vԥ fiziki cԥhԥtdԥn qüsurlu xԥstԥlԥrin inkişafında vԥ
tԥhsilindԥ iştirak;
(ԥ) xԥstԥlԥrԥ yaşadıqları yer üzrԥ peşԥkar tibbi xidmԥtin göstԥrilmԥsi;
(f) ictimai yerlԥrdԥ vԥ ya iş yerlԥrindԥ peşԥkar tibbi xidmԥtin, qulluğun vԥ mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥrin
tԥmin edilmԥsi;
(g) mԥktԥblԥrdԥ, sԥnaye müԥssisԥlԥrindԥ vԥ digԥr tԥşkilatlarda ixtisaslı mԥslԥhԥt kömԥyinin
göstԥrilmԥsi;
(ğ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(h) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
83
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Sahԥ tibb bacısı
Tibb bacısı, tԥlimatçı
Kiçik tibb bacısı
Peşԥkar xԥstԥ baxıcısı
øctimai sԥhiyyԥdԥ tibb bacısı
Peşԥkar tibb bacısı
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Mama, peşԥkar - 2222
Mama, kömԥkçi heyԥt - 3222
Tibb bacısı, kömԥkçi heyԥt - 3221
Orta tibb heyԥti, ilkin tibb-sanitar yardımı - 2240
Mԥruzԥçi, universitet - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Qulluq üzrԥ kömԥkçi, xԥstԥxana - 5321
2222 MAMALIQ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Mamalıq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr doğuşları qԥbul edir vԥ doğuşlarda
kömԥklik göstԥrir,
doğuşqabağı vԥ doğuşdan sonra qulluğu tԥmin edir vԥ valideynlԥrԥ körpԥyԥ
qulluq olunmasını
öyrԥdirlԥr. Onlar qadınlara vԥ yeni dünyaya gԥlmiş uşaqlara sağlamlıqlarında tԥhlükԥnin yaranmaması
üçün sԥhiyyԥ tԥchizatları ilԥ kömԥyin göstԥrilmԥsini tԥmin edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) müasir mamaçılıq tԥcrübԥsinԥ vԥ standartlarına uyğun olaraq, hamilԥlik, doğuşdan ԥvvԥl vԥ
sonra qadınlara vԥ körpԥlԥrԥ qayğı vԥ qulluq xidmԥtlԥrini planlaşdırmaq, tԥmin etmԥk vԥ onları
qiymԥtlԥndirmԥk;
(b) qadınlara vԥ ailԥlԥrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, sağlamlıq, qidalanma, gigiyena, xüsusi göstԥrişlԥr
barԥsindԥ, doğum vԥ erkԥn doğum vԥziyyԥtlԥri, döşlԥ qidalanma, erkԥn yaşlı uşaqlara qulluq, ailԥ
planlaşdırılması, hamilԥliyin qarşısının alınması, hԥyat tԥrzi vԥ hamilԥliklԥ vԥ doğuşla bağlı mövzularla
cԥmiyyԥti maariflԥndirmԥk;
(c) hamilԥlik vԥ doğuş ԥrzindԥ irԥlilԥyişlԥri qiymԥtlԥndirmԥk, ağırlaşmalara nԥzarԥt etmԥk vԥ
mamaçılıqda doğuş üzrԥ hԥkimԥ müraciԥt üçün doğuş qabağı ԥlamԥtlԥri bilmԥk;
(ç) tԥzԥ doğulmuş uşaqların sağlamlıq vԥziyyԥtlԥrinԥ vԥ ağırlaşmalarına nԥzarԥt etmԥk vԥ
neonatologiya üzrԥ ԥlamԥtlԥr aşkar edildikdԥ bu sahԥ üzrԥ ixtisaslaşmış hԥkimԥ müraciԥt etmԥk;
(d) doğuş zamanı ağrıların vԥ diskomfortların qarşısını almaq vԥ yüngüllԥşdirmԥk üçün müxtԥlif
terapiyalar vԥ ağrı kԥsici vasitԥlԥrdԥn istifadԥ etmԥk;
(e) qanuni vԥ xidmԥti vԥzifԥlԥrin tԥlԥblԥrini yerinԥ yetirmԥk üçün doğulanlar, ölԥnlԥr vԥ
xԥstԥliklԥrin qeydiyyatı haqqında hesabatlar hazırlamaq;
(ԥ) mamaçılıq sahԥsindԥ tԥcrübԥlԥrin vԥ prosedurların tԥdqiqatını aparmaq vԥ nԥticԥlԥrini elmi
dԥrclԥrlԥ vԥ hesabatlar vasitԥsilԥ yaymaq;
(f) mamaçılıq sahԥsindԥ maariflԥndirmԥ fԥaliyyԥtlԥrini planlaşdırmaq vԥ aparmaq.
84
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mama, peşԥkar
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Tibb bacısı, peşԥkar - 2221
Mama, kömԥkçi heyԥt - 3222
Tibb bacısı, kömԥkçi heyԥt - 3221
Qulluq üzrԥ kömԥkçi, xԥstԥxana - 5321
223-cü KİÇİK QRUP
ƏNƏNƏVİ VƏ QEYRİ-ƏNƏNƏVİ TƏBABƏTİN HƏKİMLƏRİ
Ənԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri sağlamlığın saxlanması vԥ yaxşılaşdırılması
metodları üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr verir, orqanizmԥ kömԥklikdԥn vԥ onun fԥaliyyԥtinin hԥvԥslԥndirilmԥsindԥn
ibarԥt olan xalq metodlarının kömԥyi ilԥ, yaxud inandırma, dualar vԥ ԥl basılmasının kömԥyi ilԥ psixi vԥ
fiziki xԥstԥliklԥri müalicԥ edirlԥr.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: psixi vԥ fiziki sağlamlığın vԥ qüvvԥnin
saxlanılması vԥ ya bԥrpa olunması mԥqsԥdilԥ düzgün davranış vԥ qidalanma mԥsԥlԥlԥri üzrԥ
mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi; orqanizmԥ kömԥklik vԥ onun fԥaliyyԥtinin hԥvԥslԥndirilmԥsindԥn ibarԥt olan
xalq metodlarının kömԥyi ilԥ xԥstԥlԥrin müalicԥsi; ruhi tԥsir etmԥk, inandırma, dualar vԥ ԥlbasma yolu
ilԥ xԥstԥliklԥrin müalicԥsi. Onların fԥaliyyԥtinԥ digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik dԥ daxil edilԥ bilԥr.
Ənԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri müԥyyԥn biliklԥrԥ, bacarıqlara, inamlara,
tԥcrübԥlԥrԥ,
ԥldԥ edilmiş nailiyyԥtlԥrԥ vԥ müԥyyԥn tԥbabԥt mԥdԥniyyԥtlԥrinԥ ԥsaslanaraq insanların
ümumi sağlamlıqlarında xԥstԥliklԥrin, ağrıların, zԥdԥlԥrin, fiziki vԥ zehni pozuntuların profilaktikasını,
dioqnostikasını vԥ müalicԥsini aparır.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk, onlarla vԥ onların ailԥ
üzvlԥri ilԥ sağlamlıq vԥziyyԥtlԥri barԥsindԥ söhbԥtlԥr etmԥk; fiziki, zehni vԥ psixoloji müalicԥlԥr üçün
iynԥbatırma, homeapatik vԥ otdan hazırlanan müalicԥ metodlarını inkişaf etdirmԥk vԥ hԥyata keçirmԥk;
müalicԥ planı ԥsasında xԥstԥnin vԥziyyԥtini qiymԥtlԥndirmԥk vԥ sԥnԥdlԥşdirmԥk; ayrı- ayrı adamlara,
ailԥlԥrԥ vԥ cԥmiyyԥtԥ sağlam qidalanmanı vԥ hԥyat tԥrzini mԥslԥhԥt görmԥk; orqanizmin öz-özünü bԥrpa
etmԥsini stimullaşdırmaq üçün ot, bitki, mineral vԥ canlı mԥnşԥli dԥrman preparatlarından reseptlԥr
yazmaq vԥ hazırlamaq; xԥstԥlԥrin tibbi mԥlumatlarının vԥ xԥstԥlik tarixçԥlԥrinin qeydiyyatını aparmaq,
tibbi xidmԥtin davam etdirilmԥsi üçün mütԥxԥssislԥrlԥ vԥ digԥr tibb işçilԥri ilԥ fikir mübadilԥsini
aparmaq; insan sԥhhԥti vԥ tibbi xidmԥtlԥr sahԥsindԥ elmi araşdırmalar aparmaq vԥ bu yeniliklԥri elmi-
hesabatlar şԥkilindԥ yaymaq.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2230 Ənԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri
2230 ƏNƏNƏVİ VƏ QEYRİ-ƏNƏNƏVİ TƏBABƏTİN HƏKİMLƏRİ
Xalq tԥbabԥtinin hԥkimlԥri psixi vԥ fiziki xԥstԥliklԥri xalq arasında
ԥnԥnԥvi istifadԥ olunan
orqanizmԥ kömԥklik vԥ onun fԥaliyyԥtini hԥvԥslԥndirmԥk vasitԥsilԥ sağaltmanı nԥzԥrdԥ tutan otların,
85
dԥrman bitkilԥrinin vԥ digԥr metodların kömԥkliyi ilԥ müalicԥ edir, ԥhvalın vԥ sağlamlığın qorunması vԥ
yaxşılaşdırılmasına dair mԥslԥhԥtlԥr verirlԥr. Ənԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri müԥyyԥn
biliklԥrԥ, bacarıqlara, inamlara, tԥcrübԥlԥrԥ,
ԥldԥ edilmiş nailiyyԥtlԥrԥ vԥ müԥyyԥn tԥbabԥt
mԥdԥniyyԥtlԥrinԥ ԥsaslanaraq insanların umumi sağlamlıqlarında xԥstԥliklԥrin, ağrıların, zԥdԥlԥrin, fiziki
vԥ zehni pozuntuların profilaktikasını, dioqnostikasını vԥ müalicԥsini aparır.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) xԥstԥliklԥrin vԥ pozulmaların xalq arasında ԥnԥnԥvi istifadԥ olunan orqanizmԥ kömԥklik vԥ
onun fԥaliyyԥtini hԥvԥslԥndirmԥk vasitԥsilԥ sağaltmanı nԥzԥrdԥ tutan otların, dԥrman bitkilԥrinin,
hԥşԥratların vԥ digԥr vasitԥlԥrin kömԥyi ilԥ müalicԥsi;
(b) ԥhali qrupuna vԥ ya ayrı-ayrı şԥxslԥrԥ ԥhvalının vԥziyyԥtinin vԥ sağlamlığının qorunması vԥ
yaxşılaşdırılması mԥqsԥdilԥ mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi;
(c) xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk, onlarla vԥ onların ailԥ üzvlԥri ilԥ sağlamlıq
vԥziyyԥtlԥri barԥsinԥdԥ söhbԥtlԥr etmԥk;
(ç) fiziki, zehni vԥ psixoloji müalicԥlԥr üçün iynԥbatırma, homeapatik vԥ otdan hazırlanan
müalicԥ metodlarını inkişaf etdirmԥk vԥ hԥyata keçirmԥk;
(d) müalicԥ planı ԥsasında xԥstԥnin vԥziyyԥtini qiymԥtlԥndirmԥk vԥ sԥnԥdlԥşdirmԥk;
(e) adamlara, ailԥlԥrԥ vԥ cԥmiyyԥtԥ sağlam qidalanmanı vԥ hԥyat tԥrzini mԥslԥhԥt görmԥk;
(ԥ) orqanizmin öz-özünü bԥrpa etmԥsini stimullaşdırmaq üçün ot, bitki, mineral vԥ canlı mԥnşԥli
dԥrman preparatlardan reseptlԥr yazmaq vԥ hazırlamaq;
(e) xԥstԥlԥrin tibbi mԥlumatlarının vԥ xԥstԥlik tarixçԥlԥrinin qeydiyyatını aparmaq, tibbi xidmԥtin
davam etdirilmԥsi üçün mütԥxԥssislԥrlԥ vԥ digԥr tibb işçilԥri ilԥ fikir mübadilԥsi aparmaq;
(ԥ) insan sԥhhԥti vԥ tibbi xidmԥtlԥr sahԥsindԥ elmi araşdırmalar aparmaq vԥ bu yeniliklԥri elmi-
hesabatlar şԥkilindԥ yaymaq.
(f) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(g) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
øynԥterapevti (iynԥ batırma üzrԥ mütԥxԥssis)
Çin bitki tԥbabԥti üzrԥ mütԥxԥssis
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Ara hԥkimi, ot ilԥ müalicԥ - 3230
Ara hԥkimi, kԥnd - 3230
Türkԥçarԥçi - 3230
Müalicԥ mԥqsԥdilԥ banka qoyanlar - 3230
Fizioterapevt, bioloji aktiv nöqtԥlԥrin masajı - 3255
Terapevt, şiatsu (yapon masajının növü) - 3255
Hipnoterapevt - 3255
Hiropraktik (manual terapiya mütԥxԥssisi) - 3259
Osteopat - 3259
ønandırma vԥ dualarla müalicԥ edԥn şԥfavericilԥr - 3413
86
224-cü KİÇİK QRUP
ORTA TİBB HEYƏTİ
Orta tibb heyԥti tibb hԥkimlԥrinԥ nisbԥtԥn ԥhatԥ dairԥsi mԥhdud vԥ çԥtin olmayan insan sԥhhԥti
ilԥ bağlı mԥslԥhԥtlԥr, dioqnostikalar, profilaktikalar vԥ müalicԥvi tibbi xidmԥtlԥri tԥmin edirlԥr. Onlar
müstԥqil vԥ ya tibb hԥkimlԥrinin müşahidԥsi ilԥ xԥstԥliklԥrin profilaktikası, zԥdԥlԥri, yaraları, fiziki vԥ
zehni pozuntuların müalicԥsi vԥ qarşısının alınması üçün inkişaf etmiş kliniki prosedurları tԥtbiq edirlԥr.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk, onlarla vԥ onların ailԥ
üzvlԥri ilԥ sağlamlıq vԥziyyԥtlԥri barԥsindԥ söhbԥtlԥr etmԥk vԥ xԥstԥnin tibbi vԥziyyԥti haqqında qeydlԥr
aparmaq; sadԥ vԥ çox adi cԥrrahlıq ԥmԥliyyatlarının görülmԥsi, xüsusilԥ ümumi xԥstԥliklԥr vԥ pozuntular
zamanı dԥrman preparatlarının, profilaktiki vԥ müalicԥvi tԥdbirlԥrin tԥyin edilmԥsi; laboratoriya
analizlԥri, elektrokardioqram, rentgen kimi dioqnostik testlԥr sifariş vermԥk vԥ onları icra etmԥk;
infeksiyalar, immunizasiyalar
(zԥrdabların vurulması), tikişlԥrin qoyulması vԥ yaralara qulluq,
infeksiyalara nԥzarԥt kimi terapevtik prosedurları yerinԥ yetirmԥk; mürԥkkԥb cԥrrahi
ԥmԥliyyatlar
zamanı hԥkimlԥrԥ assistentlik etmԥk; xԥstԥlԥrin vԥziyyԥtlԥrinԥ nԥzarԥt etmԥk, cavabdeh olmaq, müԥyyԥn
ԥlamԥtlԥr vԥ simptomlar olduqda tibb hԥkimlԥrinin müayinԥ etmԥsini tԥlԥb etmԥk; xԥstԥlԥrԥ vԥ ailԥlԥrԥ
pԥhrizlԥr, yemԥk rasionlarına dair mԥslԥhԥtlԥr, xԥstԥliklԥrin vԥ pozuntuların profilaktikasına,
müalicԥsinԥ kömԥk olan hԥrԥkԥt vԥ vԥrdişlԥr haqqında mԥlumatlar vermԥk; kompleks vԥ qeyri adi
tԥdbirlԥrin görülmԥsi vԥ müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi üçün ixtisaslaşdırılmış hԥkimlԥrԥ, xԥstԥxanalara vԥ digԥr
tibb mԥrkԥzlԥrinԥ göndԥrmԥk; qanuni vԥ peşԥkarlıq fԥaliyyԥtlԥrinin tԥlԥblԥrinԥ cavab verԥrԥk doğum,
ölüm vԥ qeydԥ alınan xԥstԥliklԥr haqqında mԥlumatlar vermԥk.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qrupa daxil edilir:
2240 Orta tibb heyԥti
2240 ORTA TİBB HEYƏTİ
Orta tibb heyԥti tibb hԥkimlԥrinԥ nisbԥtԥn ԥhatԥ dairԥsi mԥhdud vԥ çԥtin olmayan insan sԥhhԥti
ilԥ bağlı mԥslԥhԥtlԥr, dioqnostikalar, profilaktikalar vԥ müalicԥvi tibbi xidmԥtlԥri tԥmin edirlԥr. Onlar
müstԥqil vԥ ya tibb hԥkimlԥrinin müşahidԥsi ilԥ xԥstԥliklԥrin profilaktikası, zԥdԥlԥri, yaraları, fiziki vԥ
zehni pozuntuların müalicԥsi vԥ qarşısının alınması üçün inkişaf etmiş kliniki prosedurları tԥtbiq edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) xԥstԥlԥri fiziki müayinԥlԥrdԥn keçirmԥk, onlarla vԥ onların ailԥ üzvlԥri ilԥ sağlamlıq
vԥziyyԥtlԥri barԥsindԥ söhbԥtlԥr etmԥk vԥ xԥstԥnin tibbi vԥziyyԥti haqqında qeydlԥr aparmaq;
(b) sadԥ vԥ çox adi cԥrrahlıq
ԥmԥliyyatlarının görülmԥsi, xüsusi ilԥ ümumi xԥstԥliklԥr vԥ
pozuntular zamanı dԥrman preparatlarının, profilaktiki vԥ müalicԥvi tԥdbirlԥrin tԥyin edilmԥsi;
(c) laboratoriya analizlԥri, elektrokardioqram, rentgen kimi dioqnostik testlԥr sifariş vermԥk vԥ
onları icra etmԥk;
(ç) infeksiyalar, immunizasiyalar
(zԥrdabların vurulması), tikişlԥrin qoyulması vԥ yaralara
qulluq, infeksiyalara nԥzarԥt kimi terapevtik prosedurları yerinԥ yetirmԥk;
(d) mürԥkkԥb cԥrrahi ԥmԥliyyatlar zamanı hԥkimlԥrԥ assistentlik etmԥk;
(e) xԥstԥlԥrin vԥziyyԥtlԥrinԥ nԥzarԥt etmԥk, cavabdeh olmaq, müԥyyԥn ԥlamԥtlԥr vԥ simptomlar
olduqda tibb hԥkimlԥrinin müayinԥ etmԥsini tԥlԥb etmԥk;
(ԥ) xԥstԥlԥrԥ vԥ ailԥlԥrԥ pԥhrizlԥr, yemԥk rasionlarına dair mԥslԥhԥtlԥr, xԥstԥliklԥrin vԥ
pozuntuların profilaktikasına, müalicԥsinԥ kömԥk olan hԥrԥkԥt vԥ vԥrdişlԥr haqqında mԥlumatlar
87
vermԥk;
(f) kompleks vԥ qeyri adi tԥdbirlԥrin görülmԥsi vԥ müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi üçün ixtisaslaşdırılmış
hԥkimlԥrԥ, xԥstԥxanalara vԥ digԥr tibb mԥrkԥzlԥrinԥ göndԥrmԥk;
(g) qanuni vԥ peşԥkarlıq fԥaliyyԥtlԥrinin tԥlԥblԥrinԥ cavab verԥrԥk doğum, ölüm vԥ qeydԥ alınan
xԥstԥliklԥr haqqında mԥlumatlar vermԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Tibb bacısı, klinika
Feldşer
Orta tibb heyԥti, ilkin tibb-sanitar yardımı
Tibb bacısı, ԥmԥliyyat
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Terapevt - 2212
Cԥrrah - 2212
Feldşer - 3256
Orta tibb heyԥti, tԥcili yardım - 3258
225 -ci KİÇİK QRUP
BAYTAR HƏKİMLƏRİ
Baytar hԥkimlԥri elmi tԥdqiqatlar aparır, konsepsiyaları, nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları yaxşılaşdırır
vԥ inkişaf etdirir, tibbi biliklԥri baytarlıq sahԥsindԥ tԥtbiq edirlԥr.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: elmi tԥdqiqatların aparılması, konsepsiyaların,
nԥzԥriyyԥlԥrin vԥ metodların tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ inkişaf etdirilmԥsi; heyvanlarda yoluxucu
xԥstԥliklԥrin müayinԥlԥrinin aparılması vԥ diaqnozlaşdırılması; cԥrrahiyyԥ vԥ yoluxmayan xԥstԥliklԥrin
müalicԥsinin aparılması; südlük vԥ digԥr mal-qaranın testlԥşdirilmԥsi, tԥhlükԥli xԥstԥliklԥrԥ qarşı
heyvanların peyvԥnd edilmԥsi; heyvanların saxlanması vԥ yemlԥndirilmԥsi üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr; qida üçün
istifadԥ edilԥn heyvan mԥnşԥli xammaldan tam vԥ qismԥn hazırlanmış mԥhsulların keyfiyyԥtinin,
tԥmizliyinin vԥ tԥhlükԥsizliyinin yoxlanması; heyvanların sağlamlığının epidemioloji, radioloji vԥ digԥr
növ müşahidԥlԥrindԥ assistentlik etmԥk; elmi sԥnԥdlԥrin vԥ hesabatların hazırlanması; mahiyyԥtcԥ bir-
birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi; digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2250 Baytar hԥkimlԥri
2250 BAYTAR HƏKİMLƏRİ
Baytar hԥkimlԥri elmi tԥdqiqatlar aparır, konsepsiyaları, nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları tԥkmillԥşdirir
vԥ inkişaf etdirir, tibbi biliklԥri baytarlıq sahԥsindԥ tԥtbiq edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ aiddir:
(a)
elmi tԥdqiqatların aparılması, konsepsiyaların, nԥzԥriyyԥlԥrin vԥ metodların
tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ inkişaf etdirilmԥsi;
88
(b) heyvanlarda yoluxucu xԥstԥliklԥrin müayinԥlԥrinin aparılması vԥ diaqnozlaşdırılması;
(c) cԥrrahiyyԥ vԥ yoluxmayan xԥstԥliklԥrin müalicԥsinin aparılması;
(ç) südlük vԥ digԥr mal-qaranın testlԥşdirilmԥsi, tԥhlükԥli xԥstԥliklԥrԥ qarşı heyvanların peyvԥnd
edilmԥsi;
(d) heyvanların saxlanması vԥ yemlԥndirilmԥsi üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr;
(e) qida üçün istifadԥ edilԥn heyvan mԥnşԥli xammaldan tam vԥ qismԥn hazırlanmış mԥhsulların
keyfiyyԥtinin, tԥmizliyinin vԥ tԥhlükԥsizliyinin yoxlanması;
(ԥ) heyvanların sağlamlığının epidemioloji, radioloji vԥ digԥr növ müşahidԥlԥrindԥ assistentlik
etmԥk;
(f) elmi sԥnԥdlԥrin vԥ hesabatların hazırlanması;
(g) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(ğ) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Epizootoloq baytar hԥkim
Terapevt baytar hԥkim
Ginekoloq baytar hԥkim
Potoloqoanatom baytar hԥkim
øntern (praktikant) baytar hԥkim
Əczaçı baytar hԥkim
226 -cı KİÇİK QRUP
SƏHİYYƏ SAHƏSİNDƏ DİGƏR PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Sԥhiyyԥ sahԥsindԥ digԥr peşԥkar mütԥxԥssislԥr stomatologiya, farmalogiya, ekoloji sağlamlıq,
gigiyena, peşԥ sağlamlığı, fizioterapiya, qidalanma, görmԥ, eşitmԥ, nitq vԥ reabilitasiya terapiyaları üzrԥ
tibbi xidmԥtlԥri tԥmin edirlԥr. Bu kiçik qrupa hԥkimlԥr, ԥnԥnԥvi vԥ qeyri-ԥnԥnԥvi tԥbabԥtin hԥkimlԥri,
baytarlar, orta tibb heyԥti, mamaçalar vԥ tibb bacıları istisna olmaqla insan sԥhhԥti ilԥ bağlı bütün tibb
işçilԥri aid edilirlԥr.
Bu vԥzifԥlԥrԥ aid edilir: xԥstԥlԥrin xԥstԥliklԥrinin, narahatçılıqlarının vԥ problemlԥrinin ԥsasını
müԥyyԥnlԥşdirmԥk; müalicԥ qrafiklԥrini hazırlamaq, qiymԥtlԥndirmԥk vԥ sԥnԥdlԥşdirmԥk; xԥstԥliklԥrin,
zԥdԥlԥrin, diş, ağız, çԥnԥ vԥ ağız ԥtrafı toxumaların dioqnostikası vԥ müalicԥsi; dԥrman preparatlarının
saxlanması, qorunması, yoxlamadan keçirilmԥsi vԥ bölüşdürülmԥsi, onların istifadԥçilԥrԥ tԥyin edilmԥsi
vԥ ԥks tԥsirinin müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi; insan sağlamlığına potensial olaraq tԥsir göstԥrԥn ԥtraf mühit
faktorlarının tԥsiri ilԥ insanın hԥrԥkԥt funksiyalarını yaxşılaşdırma vԥ bԥrpa edilmԥsi, maksimum
hԥrԥkԥtli olması, ağrıları azaltmaq üçün vԥ yaxud insan sağlamlığına qidanın vԥ qidalanmanın tԥsirinin
artırılması ücün proqramlar hԥyata keçirmԥk vԥ planlaşdırmaq; insanın eşitmԥsinԥ, ünsiyyԥt
yaratmasına, qida qԥbuluna vԥ yaxud gözlԥrinԥ vԥ ya görmԥ qabiliyyԥtinԥ tԥsir edԥn fiziki amillԥrin
müalicԥsi vԥ dioqnozun qoyulması; davam edԥn müalicԥ haqqında xԥstԥlԥrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk vԥ
yaxud bԥrpa xidmԥtlԥrini tԥmin etmԥk vԥ tԥşkil etmԥk; ԥgԥr tԥlԥb olunarsa müştԥrilԥri digԥr tibb
işçilԥrinԥ vԥ uyğun mütԥxԥssislԥrԥ göndԥrmԥk vԥ yaxud onlarla mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr tԥskil etmԥk.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2261 Stomatoloqlar
89
2262 Əczaçılar
2263 Ətraf mühitin vԥ ԥmԥyin gigiyenası üzrԥ mütԥxԥssislԥr
2264 Fizioterapevtlԥr
2265 Diyetoloqlar vԥ sԥmԥrԥli qida üzrԥ mütԥxԥssislԥr
2266 Loqopedlԥr
2267 Optometristlԥr vԥ optika mütԥxԥssislԥri
2269 Sԥhiyyԥ sahԥsindԥ digԥr ibtidai qruplara daxil edilmԥyԥn peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2261 STOMATOLOQLAR
Stomatoloqlar elmi tԥdqiqatlar aparır, konsepsiyaları, nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları tԥkmillԥşdirir,
inkişaf etdirir vԥ tibbi biliklԥri, stomatologiya sahԥsindԥ tԥtbiq edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ aiddir:
(a) stomatologiya vԥ onunla bağlı pozulmalar vԥ xԥstԥliklԥr sahԥsindԥ elmi tԥdqiqatların
aparılması, profilaktika vԥ müalicԥ metodlarının tԥtbiq edilmԥsi;
(b) diaqnozun qoyulması, zԥruri stomatoloji müalicԥnin müzakirԥ edilmԥsi vԥ ya aparılması;
(c) dişlԥrin vԥ ağız boşluğu xԥstԥliklԥri vԥ pozulmalarının ayrı-ayrı tiplԥrinin cԥrrahiyyԥ, tibbi
vԥ digԥr formada müalicԥlԥri;
(ç) stomatoloji sԥhiyyԥnin vԥ stomatoloji kömԥyin standartlarının artırılması vԥ ya
tԥkmillԥşdirilmԥsi üzrԥ ictimai fԥaliyyԥtdԥ iştirakı;
(d) elmi sԥnԥdlԥrin vԥ hesabatların hazırlanması;
(e) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(ԥ) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Stomatoloq
Stomatoloq, pedodontologiya
Stomatoloq, çԥnԥ cԥrrahiyyԥsi
Cԥrrah, ağız vԥ üz-çԥnԥ cԥrrahiyyԥsi
Stomatoloq, endodontiya
Stomatoloq, ortodontologiya
Parodontoloq
Stomatoloq, ortoped
2262 ƏCZAÇILAR
Əczaçılar dԥrmanların hazırlanması vԥ bölüşdürülmԥsi vԥ ya satışları üçün ԥczaçılıq anlayışı vԥ
nԥzԥriyyԥsini tԥtbiq edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) hԥkimlԥrin, stomatoloqların vԥ ya baytarların müԥyyԥn olunmuş formula üzrԥ göstԥrişlԥrinԥ
müvafiq olaraq dԥrmanların hazırlanması vԥ onlara rԥhbԥrlik;
(b) tövsiyԥ olunmuş dozaların yüksԥk olmamasına, xԥstԥ vԥ habelԥ dԥrmanlara cavabdeh şԥxs
tԥrԥfindԥn göstԥrişin başa düşülmԥsi üçün reseptlԥrԥ nԥzarԥt vԥ dԥrmanların nisbԥtԥn uyğun
gԥlmԥmԥsinin mԥslԥhԥt edilmԥsi;
(c) xԥstԥxanalar üzrԥ dԥrmanların bölüşdürülmԥsi vԥ ya apteklԥrdԥ onların satılması;
90
(ç) yazılmış reseptlԥrin, xüsusilԥ narkotik, zԥhԥrli dԥrmanların tԥsdiq edilmԥsi;
(d) dԥrmanların eynilԥşdirilmԥsi, tԥmizliyi vԥ tԥsir gücünü yoxlamaq mԥqsԥdilԥ
onların
yoxlanması;
(e) ԥczaçılıq istehsalında nԥzarԥtin vԥ tԥnzimlԥmԥnin inkişaf etdirilmԥsindԥ iştirakı;
(ԥ) elmi sԥnԥdlԥrin vԥ hesabatların hazırlanması;
(f) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Əczaçı (provizor)
Əczaçı, xԥstԥxana
Əczaçı, pԥrakԥndԥ satış
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Bakterioloq, ԥcza - 2131
Assistent, ԥczaçılıq - 3213
2263 ƏTRAF MhHİTİN VƏ ƏMƏYİN GİGİYENASI
hZRƏ MhTƏXƏSSİSLƏR
Ətraf mühitin vԥ
ԥmԥyin gigiyenası üzrԥ mütԥxԥssislԥr sanitar şԥraitin bԥrpası
vԥ ya
yaxşılaşdırılması mԥsԥlԥlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr verir vԥ bunlara riayԥt olunmasına nԥzarԥt edirlԥr.
Ətraf mühit vԥ ԥmԥyin gigiyenası sahԥsindԥ mütԥxԥssislԥr insan sağlamlığına potensial olaraq
tԥsir göstԥrԥ bilԥn ekoloji faktorlara nԥzarԥti vԥ monitorinqi, sağlam vԥ tԥhlükԥsiz ԥmԥk şԥraitinin
yaradılması, kimyԥvi, fiziki, radioloji, bioloji maddԥlԥr vԥ erqonomik faktorların tԥsiri ilԥ xԥstԥliklԥrin
vԥ zԥdԥlԥrin qarşısının alınması üzrԥ proqramları hԥyata keçirmԥk, planlaşdırmaq vԥ bu fԥaliyyԥtlԥri
qiymԥtlԥndirmԥk kimi vԥzifԥlԥri hԥyata keçirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) ԥtraf mühitin sanitar vԥziyyԥtinin tԥmin edilmԥsi problemlԥri vԥ metodları üzrԥ tԥftiş edilmԥsi
vԥ mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi;
(b) suyun, havanın, qida mԥhsullarının vԥ ya torpağın çirklԥnmԥsinin aradan qaldırılması vԥ
sanitar vԥziyyԥtin saxlanması vԥ ya yaxşılaşdırılması üzrԥ tԥdbirlԥrin görülmԥsi;
(c) xԥstԥlik keçirԥn orqanizmlԥrin vԥ ya havada zԥrԥrli maddԥlԥrin, yeyinti mԥhsullarının
emalında sanitar normaların gözlԥnilmԥsinԥ, tullantıların yerlԥşdirilmԥsinԥ vԥ ictimai yerlԥrin
tԥmizlԥnmԥsinԥ nԥzarԥt kimi profilaktik vԥ neytrallaşdırıcı tԥdbirlԥrin görülmԥsi;
(ç) mükԥmmԥl metodların vԥ texnologiyaların yayılmasının tԥmin edilmԥsi mԥqsԥdilԥ nümayiş
etdirmԥlԥrin tԥşkili, mühazirԥlԥrin oxunması vԥ materialların bölüşdürülmԥsi;
(d) layihԥlԥrin hԥyata keçirilmԥsi üçün tԥlԥb olunan mԥlumatların toplanması, materialların vԥ
ԥmԥyin hԥcminin vԥ dԥyԥrinin tԥyin edilmԥsi;
(e) iş prosesindԥ yaranan problemlԥrin tԥyin edilmԥsi vԥ hԥlli üçün gigiyena vԥ sanitariya
sahԥsindԥ nԥzԥri vԥ praktiki biliklԥrin tԥtbiq edilmԥsi;
(ԥ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(f) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
91
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Sanitar hԥkimi
Əmԥyin gigiyenası vԥ tԥhlükԥsizliyi üzrԥ mütԥxԥssislԥr
Əmԥyin gigiyenası üzrԥ hԥkim
Radiasiya şuasından qorunma üzrԥ mütԥxԥssis
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Elmi işçi, ԥtraf mühitin mühafizԥsi - 2133
Tԥlim hԥkimi - 2212
øctimai sԥhiyyԥdԥ tibb bacısı - 2221
Müfԥttiş, tԥhlükԥsizlik vԥ sağlamlıq - 3257
Müfԥttiş, tԥhlükԥsizlik vԥ sağlamlıq/ԥmԥk - 3257
Gigiyena mütԥxԥssisi - 3257
Sanitar müfԥttişi - 3257
2264 FİZİOTERAPEVTLƏR
Fizioterapevtlԥr manual, ultrasԥs, istilik, lazer vԥ terapiyanın digԥr növ metodlarının kömԥyi
ilԥ sümük-ԥzԥlԥ, qan damarları vԥ ya ԥsԥb sistemlԥri pozulmalarının müalicԥsini aparır, habelԥ psixi
xԥstԥliklԥr vԥ ya psixi pozulmalardan
ԥzab çԥkԥn adamların müalicԥsi üçün fizioterapiyanı vԥ
terapiyanın buna oxşar növlԥrini tԥtbiq edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a)
ԥhali qrupunun vԥ ayrı-ayrı adamların işdԥ vԥ digԥr tԥdbirlԥrdԥ zԥdԥ almalarına vԥ çox
gԥrginlik keçirmԥklԥrinԥ yol vermԥmԥk üçün düzgün bԥdii quruluş vԥ ԥzԥlԥlԥrin möhkԥmlԥnmԥsi üzrԥ
mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi;
(b) manual terapiyanın kömԥyi ilԥ vԥ ya ultrasԥs, istilik, lazer vԥ ya buna oxşar metodlardan
istifadԥ etmԥklԥ sümük-ԥzԥlԥ, qan damarları vԥ ya ԥsԥb sistemlԥri pozulmalarının müalicԥsi;
(c) eybԥcԥr vԥ fiziki pozulmuş xԥstԥlԥrin protezlԥşmԥsi vԥ protezlԥrin uyğunlaşdırılması vԥ
istifadԥ edilmԥsi üçün müayinԥ olunması;
(d) psixi xԥstԥlikdԥn vԥ pozulmalardan ԥziyyԥt çԥkԥnlԥrin müalicԥsi üçün fizioterapevtik vԥ buna
oxşar metodların tԥyin edilmԥsi;
(e) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(ԥ) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Fizioterapevt, yaşlı vԥ qoca adamların müalicԥsi
Fizioterapevt, ortopediya
Fizioterapev, pediatriya
Fizioterapevt
92
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Ortoped - 2269
Müalicԥ-bԥdԥn tԥrbiyԥsi üzrԥ instruktor - 3255
Hipnoterapevt - 3255
Massajçı - 3255
Fizioterapevt, bioloji aktiv nöqtԥlԥrin masajı - 3255
Terapevt, şiatsu (yapon masajının növü) - 3255
Hiropraktik (manual terapiya mütԥxԥssisi) - 3259
Osteopat - 3259
2265 DİETOLOQLAR VƏ SƏMƏRƏLİ QİDA hZRƏ MhTƏXƏSSİSLƏR
Dietoloqlar vԥ sԥmԥrԥli qida üzrԥ mütԥxԥssislԥr ümumi vԥ terapevtik mԥqsԥdlԥr üçün pԥhrizlik
hazırlanması vԥ istifadԥsinԥ dair tԥdqiqatlar aparır, prinsip vԥ metodları işlԥyir vԥ tԥkmillԥşdirir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) sԥmԥrԥli qida vԥ pԥhriz metodlarının işlԥnib hazırlanması vԥ onların sınaqdan keçirilmԥsi;
(b) klinikalarda ayrı-ayrı şԥxslԥr, bir qrup şԥxslԥr vԥ ya müԥyyԥn sahԥnin işçilԥri üçün terapevtik
vԥ digԥr pԥhrizlԥrin planlaşdırılması vԥ işlԥnib hazırlanmasına rԥhbԥrlik;
(c) sԥmԥrԥli qida vԥ sԥmԥrԥli qidanın bԥrpa tԥsirinin öyrԥnilmԥsi üzrԥ proqramda iştirak;
(ç) ictimai iaşԥdԥ sԥmԥrԥli qidanın vԥ sağlamlıq proqramlarının aspektlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥrin
verilmԥsi;
(d) bir-birinԥ yaxın sahԥlԥrdԥ
ԥldԥ edilԥn nailiyyԥtlԥrin izlԥnmԥsi vԥ müvafiq peşԥkar
mütԥxԥssislԥrlԥ ԥlaqԥlԥrin saxlanması;
(e) sԥmԥrԥli vԥ pԥhriz qidası mövzularında söhbԥtlԥrin aparılması vԥ mühazirԥlԥrin oxunması;
(ԥ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(f) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Dietoloq, pԥhriz/ԥrzağın emalı
Dietoloq, klinik
Nutrisionist (qidalanma üzrԥ mütԥxԥssis)
Nutrisionist, ictimai sԥhiyyԥ
Nutrisionist, idman
2266 LOQOPEDLƏR
Loqopedlԥr insanın eşitmԥsinԥ, nitqinԥ, ünsiyyԥt qurmasına vԥ udqunmasına tԥsir göstԥrԥn fiziki
pozuntuları müalicԥ edir, onların vԥziyyԥtlԥrini qiymԥtlԥndirir vԥ nԥzarԥt edirlԥr. Onlar eşitmԥ
qabiliyyԥtini, nitq qusurlarını vԥ sinir sistemlԥri ilԥ bağlı problemlԥri korreksiya cihazları vԥ reabilitasiya
müalicԥsi üsulu ilԥ müalicԥsini tԥyin edir, hԥmçinin eşitmԥ vԥ nitq orqanlarının profilaktikası üzrԥ
mԥslԥhԥtlԥr verirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) eşitmԥ vԥ nitq qüsurlarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün xԥstԥlԥrin eşitmԥ vԥ nitq qabiliyyԥtlԥrini
qiymԥtlԥndirmԥk;
93
(b) xԥstԥlԥrlԥ eşitmԥ vԥ nitq testlԥri keçirmԥk, xüsusi dioqnostik alԥtlԥrin vԥ cihazların vasitԥsilԥ
yoxlamalar aparmaq, test vԥ yoxlamaların nԥticԥlԥri ilԥ digԥr tibb, sosial vԥ dioqnostik mԥlumatların
aydınlaşdırılmasını aparmaq;
(c) eşitmԥ vԥ nitq qabiliyyԥtlԥri ilԥ bağlı mԥslԥhԥtlԥşmԥ, yoxlama, reabilitasiya vԥ digԥr
proqramlar planlaşdırmaq, onlara rԥhbԥrlik etmԥk vԥ iştirak etmԥk;
(ç) xԥstԥlԥrin ehtiyaclarını ödԥmԥk üçün onlara eşitmԥ vԥ başqa yardımçı qurğular tԥyin etmԥk vԥ
onlardan istifadԥni öyrԥtmԥk;
(d) kԥkԥlԥmԥ vԥ udqunma kimi nitqԥ vԥ qida qԥbuluna tԥsir göstԥrԥn fiziki problemlԥri olan
xԥstԥlԥrin müalicԥlԥrini planlaşdırmaq, aparmaq vԥ müalicԥlԥrinԥ rԥhbԥrlik etmԥk;
(e) eşitmԥ vԥ danışıq qabiliyyԥti zԥif olan insanlara vԥ onların ailԥlԥrinԥ, müԥllimlԥrinԥ vԥ işԥ
götürԥnlԥrinԥ tövsiyԥlԥr vermԥk;
(ԥ) ehtiyac olduqda xԥstԥlԥri vԥ ailԥlԥrini ԥlavԥ tibbi vԥ pedaqoji xidmԥtlԥrԥ göndԥrmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Audioloq
Dil terapevti
Loqoped
Difektoloq
2267 OPTOMETRİSTLƏR VƏ OPTİKA MhTƏXƏSSİSLƏRİ
Optometristlԥr vԥ optika mütԥxԥssislԥri göz vԥ vizual sistemlԥ bağlı diaqnostika vԥ müalicԥ
xidmԥtlԥrini tԥmin edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) görmԥnin müayinԥ olunması, görmԥnin yaxşılaşdırılması, eynԥklԥrin, ԥlaqԥ linzalarının vԥ
digԥr müalicԥlԥrin tԥyin edilmԥsi, tibbi müalicԥ tԥlԥb olunan hallarda digԥr hԥkimlԥrԥ göndԥrilmԥsi;
(b) eynԥklԥr vԥ ya ԥlaqԥ linzalarından düzgün istifadԥ olunması, iş vԥ oxumaq vaxtı düzgün
işıqlandırmanı vԥ görmԥni yaxşılaşdıran digԥr vasitԥlԥrin qaydaları üzrԥ mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi;
(c) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Optika mütԥxԥssisi, eynԥk yazan
Optika mütԥxԥssisi, göz
Optometrist
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Oftalmoloq - 2212
Optika mütԥxԥssisi - 3254
2269 SƏHİYYƏ SAHƏSİNDƏ DİGƏR İBTİDAİ QRUPLARA DAXİL EDİLMƏYƏN
PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Bu ibtidai qrupa 22-ci ԥsas qrupun digԥr ibtidai qruplarına daxil edilmԥyԥn sԥhiyyԥ sahԥsinnin
94
mütԥxԥssislԥri aid edilir. Misal üçün bu ibtidai qrupa peşԥ terapevtlԥri vԥ digԥr sԥhiyyԥ mütԥxԥssislԥri
daxildir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) xԥstԥlԥrin sağlamlıq vԥziyyԥtlԥrini, fiziki vԥ psixi narahatçılıqlarının sԥbԥbini,
xԥstԥliklԥrini vԥ digԥr problemlԥrini müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün dioqnostik testlԥrdԥn keçirmԥk vԥ
söhbԥtlԥr aparmaq;
(b) zԥdԥlԥrin, xԥstԥliklԥrin vԥ digԥr fiziki vԥ psixi narahatçılıqların müalicԥ planlarının inkişaf
etdirilmԥsi vԥ yerinԥ yetirilmԥsi;
(c) müalicԥ proqramlarına uyğun olaraq xԥstԥlԥrin vԥziyyԥtlԥrindԥki irԥlilԥyişlԥri
qiymԥtlԥndirmԥk vԥ sԥnԥdlԥşdirmԥk, digԥr xüsusilԥşdirilmiş, reabilitasiya vԥ sair sԥhiyyԥ xidmԥtlԥrinԥ
ehtiyac olarsa onlara o istiqamԥtdԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(ç) xԥstԥliyin nԥticԥsindԥ funksional mԥhdudiyyԥtlԥri,
ԥlilliklԥri vԥ digԥr zԥdԥlԥri
qiymԥtlԥndirmԥk vԥ müalicԥlԥrini tԥmin etmԥk;
(d) onların gündԥlik fԥaliyyԥtlԥrini vԥ mԥşğuliyyԥtlԥrini yerinԥ yetirmԥyԥ imkan vermԥk üçün
evdԥ, istirahԥt vaxtı, işdԥ fԥrdi vԥ qrup şԥklindԥ tԥhsil almaları üçün
ԥtraf mühit şԥraitlԥrinin
yaradılmasında mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(e) fiziki, zehni, emosional vԥ sosial vԥziyyԥtlԥrini, incԥsԥnԥt vԥ sԥnԥtkarlıq, rԥqs, rԥqsi
hԥrԥkԥtlԥr, musiqi vԥ digԥr ԥylԥncԥli tԥdbirlԥr daxil olmaqla yaxşılaşdırmaq vԥ saxlamaq üçün fԥrdi vԥ
ya qrup şԥklindԥ terapevtik proqramlar planlaşdırmaq vԥ hԥyata keçirmԥk;
(ԥ) pԥncԥyԥ, topuğa vԥ ayağın digԥr hissԥlԥrinԥ tԥsir göstԥrԥn zԥdԥlԥrin, xԥstԥliklԥrin vԥ digԥr
fiziki pozuntuların müalicԥ üsullarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk vԥ tԥyin etmԥk;
(f) ayaq xԥstԥliklԥrini müalicԥ etmԥk üçün ortopedik-ayaqqabı tԥyin etmԥk vԥ ayağa qulluq
üçün mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(g) ayağın pԥncԥ vԥ topuq kimi hissԥlԥrindԥ kiçik cԥrrahiyԥ ԥmԥliyyatlarının aparılması.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
øncԥsԥnԥt üzrԥ terapevt (bԥdii iş üzrԥ terapevt)
Rԥqs vԥ fiziki hԥrԥkԥtlԥr üzrԥ terapevt (rԥqs vԥ fiziki hԥrԥkԥtlԥr üzrԥ mütԥxԥssis)
Ortoped
østirahԥt üzrԥ terapevt
23-cü YARIMQRUP
TƏHSİL SAHƏSİNDƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Tԥhsil sahԥsindԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr bir vԥ ya bir neçԥ fԥnlԥr üzrԥ müxtԥlif tԥhsil
sԥviyyԥlԥrindԥ nԥzԥriyyԥ vԥ praktikanı tԥdris edir, elmi tԥdqiqatlar aparır, bu fԥnlԥr üzrԥ konsepsiyaları,
nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları tԥkmillԥşdirir vԥ inkişaf etdirir, dԥrs vԥsaiti vԥ dԥrsliklԥr hazırlayırlar.
Bu yarımqrupun peşԥkar mütԥxԥssislԥrinin vԥzifԥlԥrinԥ adԥtԥn daxil edilir: dԥrslԥrin, kursların,
tԥhsil vԥ ya peşԥ mԥqsԥdlԥri üçün hԥr hansı tԥhsil sԥviyyԥsindԥ, xüsusi dԥrslԥr dԥ daxil edilmԥklԥ,
müԥllimlik edilmԥsi, yaşlıların savad almaları proqramlarının hԥyata keçirilmԥsi; ԥlillԥrin tԥdrisi vԥ
tԥhsili; tԥdris proqramlarının tԥrtib edilmԥsi vԥ modifikasiyası; bu sahԥdԥ tԥdrisin metodları üzrԥ
yoxlama, mԥslԥhԥtlԥr vԥ kömԥyin göstԥrilmԥsi; mԥktԥblԥrdԥ vԥ universitetlԥrdԥ tԥdrisin tԥşkili vԥ
müvafiq fԥaliyyԥtlԥ ԥlaqԥdar qԥrarların qԥbulunda iştirakı; sԥnaye vԥ digԥr sahԥlԥrdԥ tԥtbiq edilmԥk üçün
konsepsiyaların vԥ metodların tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ inkişafı mԥqsԥdilԥ öz fԥnlԥri üzrԥ elmi tԥdqiqatların
95
aparılması; dԥrsliklԥrin vԥ dԥrs lԥvazimatlarının hazırlanması. Vԥzifԥlԥrԥ digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik dԥ daxil
edilԥ bilԥr.
Bu yarımqrupun peşԥlԥri aşağıdakı kiçik qruplara daxil edilir:
231 Ali tԥhsil müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri
232 İlk peşԥ-ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrindԥ müԥllimlԥr
233 Ümumi tԥhsil mԥktԥbindԥ müԥllimlԥr
234 Ümumi tԥhsilin ibtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ (ibtidai mԥktԥblԥrdԥ) müԥllimlԥr vԥ
mԥktԥbԥqԥdԥr tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ pedaqoji işçilԥr
235 Tԥhsil sahԥsindԥ sair peşԥkar mütԥxԥssislԥr
236 Orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri1
231-ci KİÇİK QRUP
ALİ TƏHSİL MhƏSSİSƏLƏRİNİN MhƏLLİMLƏRİ
Ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ professor-müԥllim vԥzifԥlԥrini magistrlik vԥ ya doktorluq dԥrԥcԥsi
olanlar tuta bilԥrlԥr. Onlar müxtԥlif sԥviyyԥlԥrdԥ öz fԥnlԥrini tԥdris edir, tԥdqiqatlar aparır vԥ öz
fԥnlԥrinԥ aid nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları tԥkmillԥşdirir, dԥrsliklԥr vԥ dԥrs vԥsaitlԥri hazırlayırlar.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: tԥdris proqramlarının işlԥnib hazırlanması vԥ
modifikasiyası; seminarların laboratoriya dԥrslԥrinin tԥşkili vԥ tԥlԥbԥlԥrԥ verilmiş mԥslԥhԥtlԥrin vԥ
onlarla sԥrbԥst işin yerinԥ yetirilmԥsi vԥ ya mühazirԥ oxunması; universitetlԥrdԥ tԥdrisin vԥ oxşar
fԥaliyyԥtin tԥşkilinԥ dair qԥrarların qԥbulunda sԥlahiyyԥtlԥri çԥrçivԥsindԥ iştirak etmԥk; nԥzԥriyyԥlԥrin
vԥ metodların tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ inkişaf etdirilmԥsi mԥqsԥdilԥ dԥrs dediklԥri fԥnlԥr üzrԥ elmi
tԥdqiqatların aparılması; dԥrslik vԥ dԥrs vԥsaitlԥrinin hazırlanması.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qrupa daxil edilir:
2310 Ali tԥhsil müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri
2310 ALİ TƏHSİL MhƏSSİSƏLƏRİNİN MhƏLLİMLƏRİ
Ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ professor-müԥllim vԥzifԥlԥrini magistrlik vԥ ya doktorluq dԥrԥcԥsi
olanlar tuta bilԥrlԥr. Onlar müxtԥlif sԥviyyԥlԥrdԥ öz ixtisasları üzrԥ fԥnlԥrini tԥdris edir, tԥdqiqatlar aparır
vԥ fԥnlԥrinԥ aid konsepsiyaları, nԥzԥriyyԥlԥri vԥ metodları tԥkmillԥşdirir vԥ inkişaf etdirir, dԥrsliklԥr vԥ
dԥrs vԥsaitlԥri hazırlayırlar.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥdris etdiklԥri fԥnn vԥ ya fԥnlԥr üzrԥ fԥnn proqramların hazırlanmasında iştirak etmԥk,
sillabuslar tԥrtib etmԥk;
(b) fԥnnin tԥdrisini tԥşkil etmԥk (mühazirԥ oxumaq, seminar vԥ laboratoriya dԥrslԥrini keçmԥk);
(c) tԥlԥbԥlԥrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, onların sԥrbԥst işlԥrini tԥşkil etmԥk, onları sԥrbԥst düşünmԥyԥ
meyllԥndirmԥk;
(d) yoxlama işlԥrinin vԥ imtahanların keçirilmԥsi, yoxlanılması vԥ qiymԥtlԥndirilmԥsi;
(e) tutduğu vԥzifԥyԥ uyğun olaraq aspirantların vԥ digԥr elmi dԥrԥcԥ almaq istԥyԥnlԥrin elmi
tԥdqiqatlarına rԥhbԥrlik;
1 øSCO-08 beynԥlxalq tԥsnifatında “236 Orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri” anlayışı nԥzԥrdԥ tutulmadığından,
strukturu pozmamaq üçün bu bԥnd “Tԥhsil sahԥsindԥ sair peşԥkar mütԥxԥssislԥr” bԥndindԥn sonra verilmişdir.
96
(ԥ) elmi tԥdqiqatların aparılması nԥzԥriyyԥlԥrinin vԥ metodlarının inkişaf etdirilmԥsi;
(f) tԥdris ԥdԥbiyyatının, dԥrs vԥsaitlԥrinin vԥ mԥqalԥlԥrin hazırlanması;
(ğ) konfranslarda vԥ seminarlarda iştirak etmԥk;
(g) sԥlahiyyԥtlԥri çԥrçivԥsindԥ universitetin inkişafının elmi vԥ
ya
digԥr
mԥsԥlԥlԥrinԥ
dair
qԥrarların qԥbul edilmԥsi prosesindԥ iştirak etmԥk;
(x) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(i) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Lektor (mühazirԥçi), ali tԥhsil sistemi
Professor, universitet
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi
Baş müԥllim
Müԥllim vԥ assistent
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Rektor, universitet - 1120
Dekan - 1345
Rԥhbԥr, universitet fakültԥsi - 1345
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
232-ci KİÇİK QRUP
İLK PEŞƏ - İXTİSAS TƏHSİLİ MhƏSSİSƏLƏRİNDƏ MhƏLLİMLƏR
ølk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri yetkinlik yaşına çatmış vԥ yuxarı
tԥhsil
müԥssisԥlԥrindԥ vԥ orta mԥktԥb vԥ kolleclԥrin yuxarı sinif şagirdlԥrinԥ texniki-peşԥ vԥ peşԥ fԥnnlԥrini
tԥdris edir vԥ öyrԥdirlԥr. Onlar tԥlԥbԥlԥri müԥyyԥn sahԥlԥrin işlԥri üzrԥ vԥ yaxud universitet vԥ ali tԥhsil
tԥlԥb olunmayan sahԥlԥr üzrԥ hazırlayırlar.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: tԥlim planını inkişaf etdirmԥk vԥ kurs proqramlarının
mԥzmununu vԥ metodlarını planlaşdırmaq; peşԥ ixtisasına uyğun tԥhsil vԥ hazırlanma proqramı ilԥ tԥmin
olunmasına zԥmanԥt vermԥk üçün fԥrdi adamlarla, sԥnaye vԥ başqa tԥhsil sahԥlԥri ilԥ qarşılıqlı ԥlaqԥ
saxlamaqla tԥlԥbԥlԥrin vԥ işçilԥrin tԥhsil ehtiyaclarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk; mühazirԥlԥr tԥqdim etmԥk,
tԥlԥbԥlԥrin biliyinin vԥ bacarıqlarının artırılması üçün müzakirԥlԥr aparmaq; alԥt, material vԥ
avadanlıqların istifadԥsindԥ, zԥrԥr vԥ zԥdԥlԥnmԥlԥrin qarşısını almaq üçün tԥlԥbԥlԥri tԥlimatlandırmaq vԥ
nԥzarԥt etmԥk; tԥlԥbԥlԥrin işlԥrinin qiymԥtlԥndirilmԥsi vԥ nԥzarԥt edilmԥsi üçün onların irԥlilԥyişlԥrini
müԥyyԥnlԥşdirmԥk, qarşılıqlı münasibԥtlԥrin tԥmin edilmԥsi vԥ tԥkmillԥşdirilmԥsi üçün tԥkliflԥr vermԥk;
irԥlilԥyişlԥrini, tԥhsilin effektivliyini vԥ bacarıqlarını qiymԥtlԥndirmԥk üçün şifahi, yazılı vԥ qabiliyyԥt
testlԥrinԥ (yoxlamalarına, sınaq imtahanlarına) rԥhbԥrlik etmԥk; hesabatlar hazırlamaq, tԥlԥbԥ qrupları,
davamiyyԥt jurnalları vԥ tԥhsillԥ bağlı detallar kimi qeydiyyatları saxlamaq; müstԥqil vԥ qrup şԥklindԥ
layihԥlԥrԥ, tԥcrübԥ sahԥlԥrinԥ, laboratoriya işlԥrinԥ vԥ tԥlim-tԥdris tԥdbirlԥrinԥ nԥzarԥt etmԥk; iş
yerlԥrindԥ, istehsalat sahԥlԥrindԥ prinsiplԥri, iş qaydalarını, texnikaları, prosedurları vԥ müԥyyԥn
mövzuların metodlarının öyrԥdilmԥsi vԥ göstԥrilmԥsini tԥmin etmԥk.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qrupa daxil edilir:
97
2320 İlk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrindԥ müԥllimlԥr
2320 İLK PEŞƏ - İXTİSAS TƏHSİLİ MhƏSSİSƏLƏRİNDƏ MhƏLLİMLƏR
ølk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri yetkinlik yaşına çatmış vԥ yuxarı tԥhsil
müԥssisԥlԥrindԥ vԥ orta mԥktԥb vԥ kolleclԥrin yuxarı sinif şagirdlԥrinԥ texniki-peşԥ vԥ peşԥ fԥnnlԥrini
tԥdris edir vԥ öyrԥdirlԥr. Onlar tԥlԥbԥlԥri müԥyyԥn sahԥlԥrin işlԥri üçün vԥ yaxud adԥtԥn universitet vԥ
ali tԥhsil tԥlԥb olunmayan sahԥlԥr üzrԥ hazırlayırlar.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥlim planını inkişaf etdirmԥk vԥ kurs proqramlarının mԥzmununu vԥ metodlarını
planlaşdırmaq;
(b) peşԥ ixtisasına uyğun tԥhsil vԥ hazırlanma proqramı ilԥ tԥmin olunmasına zԥmanԥt vermԥk
üçün fԥrdi adamlarla, sԥnaye vԥ başqa tԥhsil sahԥlԥri ilԥ qarşılıqlı ԥlaqԥ saxlamaqla tԥlԥbԥlԥrin vԥ
işçilԥrin tԥhsil ehtiyaclarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(c) mühazirԥlԥr tԥqdim etmԥk, tԥlԥbԥlԥrin biliyini vԥ bacarıqlarını artırmaq üçün müzakirԥlԥr
aparmaq; alԥt, material vԥ avadanlıqların istifadԥsindԥ, zԥrԥr vԥ zԥdԥlԥnmԥlԥrin qarşısını almaq üçün
tԥlԥbԥlԥri tԥlimatlandırmaq vԥ nԥzarԥt etmԥk;
(ç) tԥlԥbԥlԥrin işlԥrini qiymԥtlԥndirmԥklԥ vԥ nԥzarԥt etmԥklԥ onların irԥlilԥyişlԥrini
müԥyyԥnlԥşdirmԥk, qarşılıqlı münasibԥtlԥri tԥmin etmԥk vԥ tԥkmillԥşdirmԥ üçün tԥkliflԥri nԥzԥrԥ almaq;
(d) tԥlԥbԥlԥrin işlԥrinin qiymԥtlԥndirilmԥsi vԥ nԥzarԥt edilmԥsi üçün onların irԥlilԥyişlԥrini
müԥyyԥnlԥşdirmԥk, qarşılıqlı münasibԥtlԥrin tԥmin edilmԥsi vԥ tԥkmillԥşdirilmԥsi üçün tԥkliflԥr
verilmԥsi;
(e) irԥlilԥyişlԥrini, tԥhsilin sԥmԥrԥliliyini vԥ bacarıqlarını qiymԥtlԥndirmԥk üçün şifahi, yazılı vԥ
qabiliyyԥt testlԥrinԥ
(yoxlamalarına, sınaq imtahanlarına) rԥhbԥrlik etmԥk;
(ԥ) hesabatlar hazırlamaq, tԥlԥbԥ qrupları, davamiyyԥt jurnalları vԥ tԥhsillԥ bağlı detallar kimi
qeydiyyatları saxlamaq;
(f) müstԥqil vԥ qrup şԥklindԥ layihԥlԥrԥ, tԥcrübԥ sahԥlԥrinԥ, laboratoriya işlԥrinԥ vԥ tԥlim-tԥdris
tԥdbirlԥrinԥ nԥzarԥt etmԥk;
(g) fԥrdi tԥhsili, rԥhbԥrlԥrlԥ praktiki tԥhsili vԥ ԥlavԥ tԥhsili (tԥdrisdԥ geri qalanlar üçün) tԥmin
etmԥk;
(ğ) iş yerlԥrindԥ, istehsalat sahԥlԥrindԥ prinsiplԥri, iş qaydalarını, texnikaları, prosedurları vԥ
müԥyyԥn mövzuların metodlarının öyrԥdilmԥsi vԥ göstԥrilmԥsini tԥmin etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Tԥlimçi, avtomobil
Tԥlimçi, kosmetologiya
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili
müԥssisԥsi
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
98
233-cü KİÇİK QRUP
ÜMUMİ TƏHSİL MƏKTƏBİNDƏ MhƏLLİMLƏR
Ümumi tԥhsil mԥktԥbindԥ müԥllimlԥr orta-ixtisas, ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ aldıqları ixtisaslara
uyğun olaraq, ümumi tԥhsilin müvafiq sԥviyyԥlԥrindԥ bir vԥ ya bir neçԥ fԥnni (yaxın fԥnlԥri) tԥdris
edirlԥr.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ, bir qayda olaraq, aşağıdakılar daxil edilir:
(a) proqram materiallarının planlaşdırılması;
(b) qiymԥtlԥndirmԥ testlԥrinin vԥ digԥr bu kimi tapşırıqların hazırlanması;
(c) tԥlim strategiyalarının dԥrs prosesindԥ yaradıcı tԥtbiq edilmԥsi;
(d) tԥdris prosesindԥ øKT-nin imkanlarından sԥmԥrԥli istifadԥ olunması;
(e) fԥaliyyԥtinԥ, iş tԥcrübԥsinԥ hԥsr olunmuş tԥqdimatların, mԥruzԥ vԥ hesabatların hazırlanması;
(ԥ) dԥrsdԥnkԥnar mԥşğԥlԥ vԥ tԥdbirlԥrin tԥşkili;
(f) valideynlԥrlԥ işgüzar ԥlaqԥlԥrin yaradılması;
(g) elmi-nԥzԥri, mԥdԥni vԥ peşԥkarlıq sԥviyyԥsinin davamlı şԥkildԥ yüksԥldilmԥsi vԥ s;
(ğ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(h) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qrupa daxil edilir:
2330 Ümumi orta vԥ tam orta ümumi tԥhsil mԥktԥblԥrindԥ müԥllimlԥr
2330 hMUMİ ORTA VƏ TAM ORTA hMUMİ TƏHSİL MƏKTƏBLƏRİNDƏ MhƏLLİMLƏR
Ümumi orta vԥ tam orta ümumi tԥhsil mԥktԥblԥrindԥ müԥllimlԥr orta-ixtisas, ali tԥhsil
müԥssisԥlԥrindԥ aldıqları ixtisaslara uyğun olaraq, ümumi tԥhsilin ümumi orta vԥ tam orta
sԥviyyԥlԥrindԥ bir vԥ ya bir neçԥ fԥnni (yaxın fԥnlԥri) tԥdris edirlԥr. Onların vԥzifԥlԥrinԥ, bir qayda
olaraq, aşağıdakılar daxil edilir:
(a) tԥdris etdiklԥri fԥnn (fԥnlԥr) üzrԥ proqram materiallarının yarımillik vԥ illik planlaşdırılması;
(b) hԥmin fԥnnin (fԥnlԥrin) müԥyyԥn olunmuş dövlԥt tԥhsil standartlarının tԥlԥblԥri sԥviyyԥsindԥ
keyfiyyԥtli tԥdrisi;
(c) fԥnn (fԥnlԥr) üzrԥ şagirdlԥrin tԥlim nailiyyԥtlԥrinin sԥviyyԥsini müԥyyԥn etmԥk üçün testlԥrin
vԥ digԥr aidiyyԥti tapşırıqların hazırlanması;
(d) sınaqdan çıxmış tԥlim strategiyalarından, elԥcԥ dԥ fԥal/interaktiv tԥlim metodlarından sԥmԥrԥli
istifadԥ olunması, tԥtbiq edilԥn üsul, metod vԥ vasitԥlԥrԥ yaradıcı yanaşılmaqla onların
tԥkmillԥşdirilmԥsi istiqamԥtindԥ müvafiq işlԥrin görülmԥsi;
(e) tԥdris olunan mövzuların mahiyyԥtinԥ uyğun sԥciyyԥvi dԥrs formalarının seçilmԥsi vԥ
ԥyaniliyin tԥmin edilmԥsi;
(ԥ) øKT bacarıqlarına malik olması, tԥdris prosesindԥ øKT-nin imkanlarından dԥrslԥrin maraqlı vԥ
mԥzmunlu keçmԥsi üçün yaradıcı istifadԥ edilmԥsi;
(f) istedadlı şagirdlԥrin aşkara çıxarılması vԥ onların potensial qabiliyyԥtlԥrinin inkişafı
istiqamԥtindԥ tԥşkilati vԥ ԥmԥli tԥdbirlԥrin hԥyata keçirilmԥsi;
(g) fԥnlԥ bağlı şagirdlԥri maraqlandıran mԥsԥlԥlԥr ԥtrafında “Dԥyirmi masa”, diskussiya klubları,
dԥrnԥk mԥşğԥlԥlԥrinin tԥşkil olunması;
(ğ) şagird şԥxsiyyԥtinin formalaşmasını tԥmin edԥn hԥyati bacarıqların aşılanması üzrԥ sistemli
işlԥrin aparılması;
99
(h) valideynlԥrlԥ ԥlaqԥlԥrin tԥmin olunması;
(x) fԥnnin tԥdrisinin aktual problemlԥrinԥ, iş tԥcrübԥsinԥ, tԥhsil prosesinin idarԥolunmasına,
innovativ ideya vԥ tԥkliflԥrԥ dair tԥqdimat vԥ hesabatların hazırlanması;
(i) elmi-nԥzԥri, mԥdԥni vԥ peşԥkarlıq sԥviyyԥsinin davamlı surԥtdԥ yüksԥldilmԥsi;
(j) tԥhsil müԥssisԥsinin idarԥolunmasında vԥ ictimai işlԥrdԥ fԥal iştirak;
(k) müԥssisԥ rԥhbԥrinin rԥsmi tapşırığı (ԥmri) ԥsasında müԥyyԥn rԥhbԥrlik funksiyalarının yerinԥ
yetirilmԥsi.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Tԥdris hissԥ müdiri - 1345
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
234-cü KİÇİK QRUP
hMUMİ TƏHSİLİN İBTİDAİ TƏHSİL SƏVİYYƏSİNDƏ (İBTİDAİ MƏKTƏBLƏRDƏ)
MhƏLLİMLƏR VƏ MƏKTƏBƏQƏDƏR TƏHSİL MhƏSSİSƏLƏRİNDƏ PEDAQOJİ
İŞÇİLƏR
Ümumi tԥhsilin ibtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ (ibtidai mԥktԥblԥrdԥ) müԥllimlԥr vԥ mԥktԥbԥqԥdԥr
tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ pedaqoji işçilԥr tԥhsilin ibtidai sԥviyyԥsindԥ bütün fԥnnlԥri tԥdris edir,
mԥktԥbԥqԥdԥr yaşda uşaqlar üçün tԥhsil fԥaliyyԥtini tԥşkil edirlԥr. øbtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ (ibtidai
mԥktԥblԥrdԥ) orta-ixtisas vԥ ya ali tԥhsil almış müԥllimlԥr tԥsdiq edilmiş müvafiq tԥhsil proqramları
(kurikulumları) ԥsasında, bir qayda olaraq, bütün fԥnlԥri tԥdris edirlԥr. Zԥrurԥt yarandığı hallarda “Xarici
dil” fԥnni müvafiq ixtisasa malik digԥr müԥllim tԥrԥfindԥn tԥdris olunur.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: dԥrs proqramlarının hazırlanması vԥ tԥhsilin
ibtidai sԥviyyԥsindԥ öyrԥnilԥn fԥnnlԥrin tԥdris edilmԥsi; uşaqlar tԥrԥfindԥn dilin, fiziki vԥ sosial
vԥrdişlԥrin mԥnimsԥnilmԥsinin yüngüllԥşdirilmԥsi üçün nԥzԥrdԥ tutulmuş fԥaliyyԥtin planlaşdırılması vԥ
tԥşkili; şagirdlԥrԥ oxu, yazı vԥ hesablama bacarıqlarının aşılanması; tԥhsil alanlarda insan, cԥmiyyԥt vԥ
tԥbiԥt haqqında ilkin hԥyati biliklԥrin, mԥntiqi tԥfԥkkür elementlԥrinin formalaşdırılması, onlarda estetik
dünyagörüşü vԥ mԥnԥvi keyfiyyԥtlԥrin tԥşԥkkülü üzrԥ sistemli fԥaliyyԥtin hԥyata keçirilmԥsi; pedaqoji
fԥaliyyԥtin sԥmԥrԥli planlaşdırılması; tԥlim prosesinin şagirdlԥrin fԥrdi xüsusiyyԥtlԥri, psixoloji
dayanıqlığı vԥ potensial imkanları nԥzԥrԥ alınmaqla tԥşkil olunması; mԥruzԥlԥrin hazırlanması.
Vԥzifԥlԥrԥ digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik dԥ daxil edilԥ bilԥr.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2341 İbtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ (ibtidai mԥktԥblԥrdԥ) müԥllimlԥr
2342 Mԥktԥbԥqԥdԥr tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ pedaqoji işçilԥr
100
2341 İBTİDAİ TƏHSİL SƏVİYYƏSİNDƏ (İBTİDAİ MƏKTƏBLƏRDƏ)
MhƏLLİMLƏR
øbtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ (ibtidai mԥktԥblԥrdԥ) müԥllimlԥr ibtidai tԥhsil sԥviyyԥsindԥ fԥnnlԥr
kompleksi üzrԥ dԥrs verirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥdris olunan fԥnlԥr üzrԥ şagirdlԥrԥ tԥsdiq edilmiş dövlԥt tԥhsil standartları sԥviyyԥsindԥ bilik,
bacarıq vԥ vԥrdişlԥrin aşılanması;
(b) şagirdlԥrin tԥlim fԥaliyyԥtinԥ pedaqoji-psixoloji müşahidԥlԥrin hԥyata keçirilmԥsi, onların
tԥlim nailiyyԥtlԥrinin daim izlԥnilmԥsi vԥ bu nailiyyԥtlԥrin müvafiq mԥrhԥlԥlԥrdԥ diaqnostik, formativ,
summativ qiymԥtlԥndirilmԥsi;
(c) şagirdlԥrin tԥhsilԥ hԥvԥslԥndirilmԥsi, bu mԥqsԥdlԥ onların tԥlim nailiyyԥtlԥrinin yüksԥldilmԥsi
üçün müxtԥlif rԥğbԥtlԥndirmԥ formalarından sԥmԥrԥli istifadԥ olunması;
(d) fԥnlԥr üzrԥ proqram materiallarının optimal planlaşdırılması;
(e) şagird nailiyyԥtlԥrinin obyektiv qiymԥtlԥndirilmԥsi üçün müvafiq testlԥrin,
ԥylԥncԥli
tapşırıqların hazırlanması;
(ԥ) şԥxsiyyԥtin formalaşmasına yönԥlmiş hԥyati bacarıqların, iradi vԥ mԥnԥvi dԥyԥrlԥrin
aşılanması mԥqsԥdilԥ sistemli tԥdbirlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(f) şagirdlԥrin meyil vԥ maraqlarını tԥmin edԥn dԥrsdԥnkԥnar tԥdbirlԥrin tԥşkili;
(g) zԥruri hallarda fԥnn üzrԥ tԥhsil proqramı
(kurikulumu) haqqında rԥy vԥ mülahizԥlԥrin
bildirilmԥsi, tԥkliflԥrin verilmԥsi;
(ğ) “Müԥllim-valideyn” ԥlaqԥlԥrinin prioritet sԥviyyԥdԥ nԥzԥrdԥ tutulması;
(h) pedaqoji fԥaliyyԥtlԥ bağlı tԥqdimat vԥ hesabatların hazırlanması;
(x) yeniliklԥrin vԥ tԥhsil innovasiyalarının müntԥzԥm öyrԥnilmԥsi vԥ işdԥ tԥtbiqi;
(i) tԥhsil müԥssisԥsinin idarԥolunmasında vԥ ictimai işlԥrdԥ fԥal iştirak;
(j) müԥssisԥ rԥhbԥrinin rԥsmi tapşırığı (ԥmri) ԥsasında müԥyyԥn rԥhbԥrlik funksiyalarının yerinԥ
yetirilmԥsi;
(k) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(q) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/yazı işi (peşԥkar)
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Tԥdris hissԥ müdiri - 1345
Mԥktԥb müfԥttişi - 2351
2342 MƏKTƏBƏQƏDƏR TƏHSİL MhƏSSİSƏLƏRİNDƏ PEDAQOJİ İŞÇİLƏR
Mԥktԥbԥqԥdԥr tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ pedaqoji işçilԥr mԥktԥbԥqԥdԥr yaşda uşaqların fiziki, ԥqli
vԥ sosial inkişafının saxlanması mԥqsԥdilԥ qrup, fԥrdi oyun vԥ tԥhsil fԥaliyyԥtini tԥşkil edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) uşaqlarda fiziki vԥ sosial vԥrdişlԥrin inkişafının hԥvԥslԥndirilmԥsinԥ yönԥldilmiş fԥaliyyԥtin
planlaşdırılması vԥ tԥşkili;
101
(b) tarixi hadisԥlԥr danışarkԥn, pyesi tamaşaya hazırlayarkԥn, mahnı oxuyarkԥn vԥ qeyri-rԥsmi
danışıqlarda vԥ diskusiyalarda dilin inkişafının genişlԥndirilmԥsi;
(c) valideynlԥrlԥ uşaqların inkişafının tԥhlili vԥ mümkün problemlԥrin müzakirԥsi üçün
müşahidԥ;
(ç) uşaqların tԥhlükԥsizliyi vԥ münaqişԥlԥrin hԥllinin tԥmin edilmԥsi mԥqsԥdilԥ onların
davranışına nԥzarԥt;
(d) mԥktԥbԥqԥdԥr tԥhsil sahԥsindԥ dövlԥt siyasԥtinin hԥyata keçirilmԥsindԥ iştirak etmԥk;
(e) tԥlim-tԥrbiyԥ işini planlaşdırmaq;
(ԥ) uşaqlar üçün müԥyyԥn edilmiş gün rejiminԥ ԥmԥl etmԥk;
(f) uşaqların hԥyat vԥ sağlamlığını qorumaq;
(g) uşaqların şԥrԥf vԥ lԥyaqԥtinԥ hörmԥt etmԥk;
(ğ) uşaqları fiziki vԥ psixi zorakılığın bütün formalarından qorumaq, onları zԥrԥrli vԥrdişlԥrdԥn
çԥkindirmԥk;
(h) uşaqların tԥlim-tԥrbiyԥsi mԥsԥlԥlԥri ilԥ bağlı valideynlԥrlԥ ԥmԥkdaşlıq etmԥk;
(x) peşԥkarlıq bacarıqlarına yiyԥlԥnmԥk, ixtisas sԥviyyԥsini yüksԥltmԥk vԥ daim onları
tԥkmillԥşdirmԥk;
(i) yeni interaktiv tԥlim metodlarından, informasiya vԥ kommunikasiya texnologiyalarından
istifadԥ etmԥk;
(j) uşaqların meyil, maraq vԥ qabiliyyԥtlԥrini aşkara çıxarıb inkişaf etdirmԥk;
(k) uşaqların yaş sԥviyyԥsini, potensial imkanlarını nԥzԥrԥ almaqla, tԥlim metodlarını düzgün
seçmԥk;
(q) uşaqda musiqi mԥdԥniyyԥtinin ԥsaslarını formalaşdırmaq;
(l) uşaqda musiqi duyumunu inkişaf etdirmԥk;
(m) uşaqda ifa olunan musiqiyԥ mԥhԥbbԥt hissini aşılamaq;
(n) uşaqda emosional hԥssaslıq, zövq vԥ musiqi ifaçılığı, yaradıcılıq fԥaliyyԥtini
inkişaf
etdirmԥk;
(o) uşaqda musiqi vasitԥsi ilԥ ԥtrafdakı mühitԥ sevgi hisslԥrini inkişaf etdirmԥk;
(p) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(r) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Müԥllim, mԥktԥbԥqԥdԥr tԥhsil/peşԥkar
Tԥrbiyԥçi, körpԥlԥr evlԥri/peşԥkar
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Uşaqlara qulluq mԥrkԥzinin rԥhbԥri - 1341
235-ci KİÇİK QRUP
TƏHSİL SAHƏSİNDƏ SAİR PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Tԥhsil sahԥsindԥ sair peşԥkar mütԥxԥssislԥr elmi tԥdqiqat işlԥri aparır, tԥdris metodikası vԥ dԥrs
vԥsaitlԥri üzrԥ tԥlimatlar hazırlayır, mԥslԥhԥtlԥr verir, müԥllimlԥrin işini vԥ müԥyyԥn dԥrs proqramı
102
tԥtbiq edildikdԥ alınmış nԥticԥlԥri yoxlayır vԥ lazım gԥldikdԥ dԥyişikliklԥr vԥ ԥlavԥlԥrԥ dair tԥkliflԥr
verirlԥr.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: tԥdris planına cari ԥlavԥlԥr, tԥdris metodikası vԥ
tԥhsil prosesinin digԥr aspektlԥri üzrԥ zԥruri dԥyişikliklԥr vԥ
ԥlavԥlԥr üzrԥ dԥrs vԥsaitlԥri vԥ
mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr dԥ daxil edilmԥklԥ, tԥdqiqatların aparılması; müԥllimlԥrin dԥrs proqramlarından necԥ
istifadԥ etdiklԥrini vaxtaşırı yoxlamaq, ԥlavԥlԥr vԥ dԥyişikliklԥr etmԥk lazım gԥldikdԥ tԥkliflԥr vermԥk;
mԥruzԥlԥrin hazırlanması. Vԥzifԥlԥrԥ digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik dԥ daxil edilԥ bilԥr.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2351 Tԥhsilin metodikası üzrԥ mütԥxԥssislԥr
2352 Xüsusi tԥhsil sahԥsindԥ müԥllimlԥr
2353 Sair dil müԥllimlԥri
2354 Sair musiqi müԥllimlԥri
2355 Sair incԥsԥnԥt müԥllimlԥri
2356 İnformatika müԥllimlԥri
2359 Tԥhsil sahԥsindԥ digԥr ibtidai qruplara daxil edilmԥyԥn sair peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2351 TƏHSİLİN METODİKASI hZRƏ MhTƏXƏSSİSLƏR
Tԥhsilin metodikası üzrԥ mütԥxԥssislԥr tԥdqiqatlar aparır, tԥdrisin metodikası vԥ dԥrs vԥsaitlԥri
üzrԥ tԥlimatlar hazırlayır vԥ mԥslԥhԥtlԥr verirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥdris proqramına, tԥdris metodikasına vԥ tԥdris prosesinin digԥr aspektlԥrinԥ cari ԥlavԥlԥrin
edilmԥsi üzrԥ tԥdqiqat işlԥrinin aparılması;
(b) tԥdris kurslarının tԥrkibi vԥ imtahanların keçirilmԥsinin metodları üzrԥ mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr;
(c) audiovizual vԥ digԥr dԥrs vԥsaitlԥri üzrԥ tԥdqiqatların aparılması, onların tԥdris
müԥssisԥlԥrindԥ istifadԥsinin müzakirԥsi, planlaşdırılması vԥ tԥşkili;
(ç) sԥnԥdlԥrin vԥ hesabatların hazırlanması;
(d) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(e) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Tԥdris hissԥ koordinatoru
Mԥslԥhԥtçi, tԥdris metodikası
Tԥdris proqramını işlԥyib hazırlayan
Mütԥxԥssis, tԥdris vԥsaitlԥri
Mԥktԥb müfԥttişi
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Psixoloq, pedaqogika - 2634
Mԥslԥhԥtçi, mԥktԥb - 2359
Riyaziyyat repetitorları(fԥrdi tԥhsil) - 2359
103
2352 XhSUSİ TƏHSİL SAHƏSİNDƏ MhƏLLİMLƏR
Xüsusi tԥhsil sahԥsindԥ müԥllimlԥr fiziki vԥ ya ԥqli cԥhԥtdԥn qüsurlu uşaqlara, yeniyetmԥlԥrԥ vԥ
ya tԥhsilin müԥyyԥn sԥviyyԥsindԥ çԥtinlik çԥkԥnlԥrԥ dԥrs verirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) dԥrs proqramlarının işlԥnib hazırlanması, tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ tԥlԥblԥrԥ uyğun olaraq
dԥrslԥrin vԥ fԥaliyyԥtin hazırlanması;
(b) tԥhsil alanların çatışmazlıqlarına vԥ onların sԥviyyԥsinԥ müvafiq olaraq Brayl şriftindԥn vԥ ya
dodaqda oxu kimi texniki vԥ xüsusi vasitԥlԥrdԥn istifadԥ üzrԥ tԥlimatların verilmԥsi vԥ sinifdԥ işlԥri
müşahidԥ etmԥk;
(c) tԥhsil alanlarda özünԥ arxayınlıq hissinin tԥrbiyԥ edilmԥsi, onlara metodlara yiyԥlԥnmԥkdԥ
kömԥk göstԥrilmԥsi, habelԥ onlarda öz nailiyyԥtlԥrinin dԥrk edilmԥsi hissinin tԥrbiyԥ edilmԥsi;
(ç) testlԥrin keçirilmԥsi, hԥr bir tԥhsil alanın müvԥffԥqiyyԥtlԥrinin qiymԥtlԥndirilmԥsi vԥ bunların
valideynlԥr, dԥrs hissԥ müdiri, hԥkimlԥr, sosial işçilԥrlԥ müzakirԥsi;
(d) fԥrdi tԥlimatlandırma;
(e) uşaqlara sosial-psixoloji kömԥklik göstԥrmԥk, onlarda cԥmiyyԥt haqqında tԥsԥvvür yaratmaq;
(ԥ) uşağın inkişafındakı geriliklԥrin aradan qaldırılması üzrԥ hԥr bir uşağın fԥrdi imkanlarını
nԥzԥrԥ almaqla, onların cԥmiyyԥtԥ uğurlu inteqrasiyasını vԥ erkԥn sosiallaşdırılmasını hԥyata keçirmԥk;
(f) valideynlԥrlԥ uşaqların
ԥqli vԥ fiziki çatışmazlıqları ilԥ bağlı tԥhsil, yaxud müalicԥ
müԥssisԥlԥrinԥ göndԥrilmԥsi barԥdԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(g) psixoloji - tibbi - pedaqoji komissiyanın işindԥ iştirak etmԥk;
(ğ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(h) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Müԥllim, xüsusi tԥhsil/ԥqli çatışmazlığı olan şԥxslԥr üçün (peşԥkar)
Tԥcrübԥ müԥllimi (assistentlԥr, praktika üzrԥ müԥllimlԥr)
Repititor müԥllimlԥr
Müԥllim, xüsusi tԥhsil/karlar üçün (peşԥkar)
Müԥllim, xüsusi tԥhsil/korlar üçün (peşԥkar)
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
2353 SAİR DİL MhƏLLİMLƏRİ
Sair dil müԥllimlԥri yeniyetmԥlԥrԥ, uşaqlara vԥ sair insanlara xarici dildԥ verilmiş tԥdris
materiallarının mԥnimsԥnilmԥsini asanlaşdırmaq vԥ şԥxsi keyifyyԥtlԥrinin artırılması üçün doğma dil
olmayan dillԥri öyrԥdirlԥr. Onlar ԥsas, orta vԥ ali tԥhsil sistemlԥrindԥn kԥnarda vԥ yaxud tԥlԥbԥ vԥ
müԥllimlԥrԥ kömԥk mԥqsԥdilԥ işlԥyirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥlԥbԥlԥrin dil qabiliyyԥtlԥrinin sԥviyyԥsini vԥ dil çԥtinliklԥrinin dԥrԥcԥsini qiymԥtlԥndirmԥk,
104
dilin öyrԥnilmԥsinin mԥqsԥdlԥrini vԥ ehtiyaclarını tԥqdim etmԥk;
(b) qrup vԥ fԥrdi bacarıq vԥ qabiliyyԥtlԥrinԥ uyğunlaşdırılmış irԥlilԥmԥ mԥzmunlu vԥ templi
dԥrslԥr vԥ seminarlar planlaşdırmaq, hazırlamaq vԥ çatdırmaq;
(c) tԥdris materialları hazırlamaq vԥ mövcud materialları uyğunlaşdırmaq;
(ç) tԥlԥbԥlԥrin nailiyyԥtlԥrini qiymԥtlԥndirmԥk;
(d) tԥlԥbԥlԥrin ana dilindԥn başqa, tԥdris otaqlarında öyrԥndiyi dilԥ uyğun mühit yaradılmasında
(qurulmasında) onlara kömԥk göstԥrmԥk;
(e) dilin hԥlԥ ԥsas quruluşunu öyrԥnԥn tԥlԥbԥlԥr üçün xüsusi tԥdris layihԥlԥrinin (proqramların)
hazırlanmasında digԥr müԥllimlԥrԥ kömԥkliyi tԥmin etmԥk;
(ԥ) tapşırıqlar tԥyin etmԥk vԥ onları yoxlamaq, imtahanlar hazırlamaq vԥ keçirmԥk;
(f) tԥlԥbԥlԥrin nailiyyԥtlԥrini qiymԥtlԥndirmԥk, qeyd etmԥk vԥ mԥlumat vermԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
øntensiv dil öyrԥtmԥ üzrԥ müԥllimlԥr
Miqrantlara dil öyrԥtmԥ üzrԥ müԥllimlԥr
Praktiki dil müԥllimlԥri
Kömԥkçi dil müԥllimlԥri
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
2354 SAİR MhSİQİ MhƏLLİMLƏRİ
Sair musiqi müԥllimlԥri ԥsas, orta vԥ ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥn kԥnarda şԥxsi tԥlԥblԥri tԥmin
etmԥk vԥ yaxud ԥlavԥ tԥdris çԥrçivԥsindԥ, ԥsas tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ kiçik qrup şԥklindԥ praktiki olaraq
musiqini, musiqi nԥzԥriyyԥsini vԥ ifaçılığı öyrԥdir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥlԥbԥlԥrin qabiliyyԥtlԥrinin sԥviyyԥsini qiymԥtlԥndirmԥk, öyrԥnmԥlԥrinin mԥqsԥdlԥrini vԥ
ehtiyaclarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(b) fԥrdi vԥ qrup üçün dԥrs, mԥşğuliyyԥt vԥ tapşırıq proqramlarının hazırlanması,
planlaşdırılması vԥ çatdırılması;
(c) musiqi nԥzԥriyyԥsinԥ vԥ interpretasiyasına aid materiallar hazırlamaq vԥ tԥqdim etmԥk;
(ç) oxumağın vԥ ya ifaçılığın praktik aspektlԥrini nümayiş etdirmԥk vԥ tԥlimatlandırmaq;
(d) musiqi notlarını oxumağı vԥ yazmağı tԥlԥbԥlԥrԥ öyrԥtmԥk;
(e) tԥlԥbԥlԥrin istedadlarına, qabiliyyԥtlԥrinԥ vԥ maraqlarına uyğun tapşırıqları tԥyin etmԥk vԥ
musiqi hissԥlԥri (parçaları) öyrԥtmԥk;
(ԥ) tԥlԥbԥlԥri qiymԥtlԥndirmԥk vԥ onlara mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, tԥnqid etmԥk vԥ hԥvԥslԥndirmԥk;
(f) tԥdris planlarına, kurs mԥzmunlarına, tԥdris material vԥ metodlarına yenidԥn baxmaq;
(g) tԥlԥbԥlԥri imtahanlara, çıxışlara vԥ tԥdbirlԥrԥ
(fԥaliyyԥtlԥrinin qiymԥtlԥndirilmԥsi)
hazırlamaq;
(ğ) musiqili tԥdbirlԥrԥ sԥfԥrlԥri tԥşkil etmԥk;
105
(h) tԥlԥbԥlԥrin çıxışlarının dinlԥnilmԥsini vԥ ya onların tamaşasını tԥşkil etmԥk vԥ kömԥklik
göstԥrmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Gitara müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Fortepiano müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Nԥğmԥ müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Skripka müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
2355 SAİR İNCƏSƏNƏT MhƏLLİMLƏRİ
Sair incԥsԥnԥt müԥllimlԥri ԥsas, orta vԥ ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥn kԥnarda, şԥxsi tԥlԥblԥri tԥmin
etmԥk vԥ ԥlavԥ tԥdris çԥrçivԥsindԥ ԥsas tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥ kiçik qrup şԥklindԥ praktiki olaraq rԥqs,
dram vԥ digԥr incԥsԥnԥt növlԥrini, nԥzԥriyyԥlԥrini vԥ ifaçılığı öyrԥdir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥlԥbԥlԥrin qabiliyyԥtlԥrinin sԥviyyԥsini qiymԥtlԥndirmԥk, öyrԥnmԥlԥrinin mԥqsԥdlԥrini vԥ
ehtiyaclarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(b) fԥrdi vԥ qrup üçün dԥrs, mԥşğuliyyԥt vԥ tapşırıq proqramlarının hazırlanması, planlaşdırılması
vԥ çatdırılması;
(c) tԥhsil verilԥn predmetlԥrin nԥzԥriyyԥ materiallarını hazırlamaq vԥ tԥqdim etmԥk;
(ç) rԥqs, dram, vizual vԥ digԥr incԥsԥnԥt növlԥrinin praktiki aspektlԥrini nümayiş etdirmԥk vԥ
tԥlimatlandırmaq;
(d) tԥlԥbԥlԥrin qabiliyyԥtlԥrinԥ, maraqlarına vԥ istedadlarına uyğun tapşırıq vԥ işlԥr vermԥk;
(e) tԥlԥbԥlԥri qiymԥtlԥndirmԥk vԥ onlara mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, tԥnqid etmԥk vԥ hԥvԥslԥndirmԥk;
(ԥ) tԥdris planlarına, kurs mԥzmunlarına, tԥdris material vԥ metodlarına yenidԥn baxmaq;
(f) tԥlԥbԥlԥri imtahanlara, çıxışlara vԥ tԥdbirlԥrԥ hazırlamaq;
(g) sԥrgilԥrԥ vԥ tamaşalara sԥfԥrlԥr tԥşkil etmԥk;
(ğ) cıxışlar vԥ yaxud sԥrgilԥrdԥ tԥlԥbԥ işlԥrini tԥşkil etmԥk vԥ tԥşkilinԥ kömԥklik göstԥrmԥk.
(h) profilԥ uyğun olaraq tԥdris etdiklԥri dԥrnԥk mԥşğԥlԥlԥri üzrԥ proqramın hazırlanması vԥ
materiallarının illik planlaşdırılması;
(x) dԥrnԥk mԥşğԥlԥlԥrinin tԥdris proqram vԥ planlarına uyğun keyfiyyԥtli tԥdrisi;
(i) tԥlim strategiyalarından, elԥcԥ dԥ ԥnԥnԥvi vԥ fԥal/interaktiv tԥlim metodlarından sԥmԥrԥli
istifadԥ olunması, tԥtbiq edilԥn üsul, metod vԥ vasitԥlԥrԥ yaradıcı yanaşılmaqla onların
tԥkmillԥşdirilmԥsi istiqamԥtindԥ müvafiq işlԥrin görülmԥsi;
(j) tԥdris olunan mövzuların mahiyyԥtinԥ uyğun sԥciyyԥvi mԥşğԥlԥ formalarının seçilmԥsi vԥ
ԥyaniliyin tԥmin edilmԥsi;
(k) øKT bacarıqlarına malik olması, tԥdris prosesindԥ øKT-nin imkanlarından mԥşğԥlԥlԥrin
maraqlı vԥ mԥzmunlu keçmԥsi üçün yaradıcı istifadԥ edilmԥsi;
106
(q) istedadlı şagirdlԥrin aşkara çıxarılması vԥ onların potensial qabiliyyԥtlԥrinin inkişafı
istiqamԥtindԥ tԥşkilati vԥ ԥmԥli tԥdbirlԥrin hԥyata keçirilmԥsi;
(l) mԥdԥni-kütlԥvi tԥdbirlԥrin tԥşkili;
(m) valideynlԥrlԥ ԥlaqԥlԥrin tԥmin olunması;
(n) iş tԥcrübԥsinԥ dair tԥqdimat vԥ hesabatların hazırlanması;
(o) elmi-nԥzԥri, mԥdԥni vԥ peşԥkarlıq sԥviyyԥsinin davamlı surԥtdԥ yüksԥldilmԥsi;
(p) tԥhsil müԥssisԥsinin idarԥolunmasında vԥ ictimai işlԥrdԥ fԥal iştirak;
(r) müԥssisԥ rԥhbԥrinin rԥsmi tapşırığı (ԥmri) ԥsasında müԥyyԥn rԥhbԥrlik funksiyalarının yerinԥ
yetirilmԥsi.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Rԥqs müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Dram sԥnԥti üzrԥ müԥllimlԥr
Rԥsm müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil)
Heykԥltԥraşlıq üzrԥ müԥllimlԥr (fԥrdi tԥhsil)
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
Nԥğmԥ müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil) - 2354
2356 İNFORMATİKA MÜƏLLİMLƏRİ
ønformatika müԥllimlԥri
ԥsas, orta vԥ ali tԥhsil müԥssisԥlԥrindԥn kԥnarda kompüter vԥ
informasiya texnologiyalarının istifadԥçilԥri üçün tԥdris proqramları vԥ kurslarını inkişaf etdirir,
keçirilmԥ cԥdvԥllԥrini hazırlayır vԥ rԥhbԥrlik edir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) fԥrdi istifadԥçilԥrin vԥ tԥşkilatların informasiya texnologiyalarına olan ehtiyaclarını vԥ
tԥlԥblԥrini müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(b) dԥrsliklԥr, vizual vԥsaitlԥr,
“online” tԥdris, nümayiş modellԥri vԥ tԥdrisi tԥmin edԥn
materialların hazırlanması vԥ inkişaf etdirilmԥsi;
(c) tԥlim-tԥdris vԥ inkişaf proqramlarının fԥrdi vԥ qrup şԥklindԥ çatdırılması üçün layihԥsini
hazırlamaq, rԥhbԥrlik etmԥk vԥ nümayişlԥrin, konfransların vԥ simpoziumların işlԥrini asanlaşdırmaq;
(ç) keçirilԥn tԥdrisin keyfiyyԥtinin vԥ sԥmԥrԥliliyinin qiymԥtlԥndirilmԥsinԥ nԥzarԥt etmԥk vԥ
yerinԥ yetirmԥk, tԥdris mԥqsԥdlԥrini, metodlarını vԥ izahetmԥ usullarını nԥzԥrdԥn keçirmԥk vԥ
yenilԥmԥk;
(d) predmetin mԥzmunu vԥ sisteminin tam başa düşülmԥsini ԥldԥ etmԥk üçün baza mԥlumatlarını
toplamaq, araşdırmalar vԥ tԥdqiqatlar aparmaq;
(e) yeni mԥhsul buraxılışlarında müasirliyi saxlamaq, proqram tԥminatında irԥlilԥyişlԥr, ümumi
informasiya texnologiyalarının istiqamԥtlԥri, son istifadԥçilԥr üçün istifadԥçi hazırlığı, tԥlimatlar vԥ
dԥrsliklԥr, ԥmԥliyyat vԥ xidmԥt tԥlimatları kimi material hazırlamaq.
107
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Kompüter üzrԥ müԥllimlԥr
Proqram tԥminatı üzrԥ müԥllimlԥr
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
Heyԥtin tԥlimi üzrԥ mütԥxԥssis - 2424
2359 TƏHSİL SAHƏSİNDƏ DİGƏR İBTİDAİ QRUPLARA DAXİL EDİLMƏYƏN SAİR
PEŞƏKAR MÜTƏXƏSSİSLƏR
Bu ibtidai qrup 23-cü yarımqrupun digԥr ibtidai qruplarına aid edilmԥyԥn tԥhsil sahԥsindԥ
peşԥkar mütԥxԥssislԥri ԥhatԥ edir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥlԥbԥlԥrin qabiliyyԥtlԥrinin sԥviyyԥsini qiymԥtlԥndirmԥk, öyrԥnmԥlԥrinin mԥqsԥdlԥrini vԥ
ehtiyaclarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk;
(b) fԥrdi vԥ qrup şԥklindԥ dԥrs, mԥşğuliyyԥt vԥ tapşırıq proqramlarının hazırlanması,
planlaşdırılması vԥ çatdırılması;
(c) tԥhsil verilԥn predmetlԥrin nԥzԥriyyԥ materiallarını hazırlamaq vԥ tԥqdim etmԥk;
(ç) tԥhsil sahԥsinԥ uyğun praktiki aspektlԥri nümayiş etdirmԥk vԥ tԥlimatlandırmaq;
(d) tԥlԥbԥlԥrin qabiliyyԥtlԥrinԥ, maraqlarına vԥ istedadlarına uyğun tapşırıq vԥ işlԥr vermԥk;
(e) tԥlԥbԥlԥri qiymԥtlԥndirmԥk vԥ onlara mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, tԥnqid etmԥk vԥ hԥvԥslԥndirmԥk;
(ԥ) tԥdris planlarına, kurs mԥzmunlarına, tԥdris material vԥ metodlarına yenidԥn baxmaq;
(f) tԥlԥbԥlԥri imtahanlara, çıxışlara vԥ tԥdbirlԥrԥ hazırlamaq;
(g) kurs vԥ proqramların seçilmԥsi, dԥrs cԥdvԥllԥrinin tutulması, mԥktԥb lԥvazimatları, dԥrs
buraxmaları, dԥrs vԥrdişlԥri vԥ karyera seçimi kimi tԥhsillԥ bağlı mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr aparmaq;
(ğ) şԥxsi, sosial vԥ ya onların tԥhsilinԥ tԥsir göstԥrԥn davranış problemlԥrinԥ üstün gԥlmԥkdԥ,
onların başa düşülmԥsindԥ kömԥk etmԥk (tövsiyԥlԥr vermԥk);
(h) tԥhsilin imkanlarını öyrԥnmԥyԥ hԥvԥslԥndirmԥklԥ vԥ ciddi mԥsԥlԥlԥr üzrԥ mԥşğul olmağa
stimullaşdırmaqla tԥlԥbԥlԥri sonrakı tԥhsil praktikasına hazırlamaq.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Qrammatika üzrԥ müԥllimlԥr (fԥrdi tԥhsil)
Riyaziyyat repetitorları(fԥrdi tԥhsil)
Mԥslԥhԥtçi, mԥktԥb
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Müԥllim, ali tԥhsil sistemi - 2310
Müԥllim, ilk peşԥ - ixtisas tԥhsili müԥssisԥsi - 2320
108
Müԥllim, ümumi tԥhsil mԥktԥbi - 2330
Müԥllim, ibtidai tԥhsil/peşԥkar - 2341
Praktiki dil müԥllimlԥri - 2353
Miqrantlara dil öyrԥtmԥ üzrԥ müԥllimlԥr - 2353
Nԥğmԥ müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil) - 2354
Rԥqs müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil) - 2355
Dram sԥnԥti üzrԥ müԥllimlԥr - 2355
Rԥsm müԥllimlԥri (fԥrdi tԥhsil) - 2355
Heykԥltԥraşlıq üzrԥ müԥllimlԥr (fԥrdi tԥhsil) - 2355
Psixoloq, pedaqogika - 2634
Mԥslԥhԥtçi/ ailԥ - 2635
Sosial işçi - 2635
236-cı KİÇİK QRUP
ORTA İXTİSAS TƏHSİLİ MhƏSSİSƏLƏRİNİN MhƏLLİMLƏRİ
Orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrindԥ müԥllim vԥzifԥsini subbakalavr
(incԥsԥnԥt, mԥdԥniyyԥt,
idman profilli ixtisaslar üzrԥ) bakalavr, magistr vԥ ya doktorluq dԥrԥcԥsi olanlar tuta bilԥrlԥr. Onlar öz
ixtisasları üzrԥ fԥnlԥri tԥdris edir, tԥdris metodlarını tԥkmillԥşdirir vԥ inkişaf etdirir, dԥrsliklԥr, tԥdris-
metodiki vԥ dԥrs vԥsaitlԥrini hazırlayırlar.
Yerinԥ yetirilԥn vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn daxil edilir: tԥdris proqramlarının işlԥnib hazırlanması vԥ
modifikasiyası; seminarların, laboratoriya dԥrslԥrinin tԥşkili vԥ tԥlԥbԥlԥrԥ verilmiş mԥslԥhԥtlԥrin vԥ
onlarla sԥrbԥst işin yerinԥ yetirilmԥsi vԥ ya mühazirԥ oxunması; orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrindԥ
tԥdrisin vԥ oxşar fԥaliyyԥtin tԥşkilinԥ dair qԥrarların qԥbulunda sԥlahiyyԥtlԥri çԥrçivԥsindԥ iştirak etmԥk;
tԥdris metodlarının tԥkmillԥşdirilmԥsi vԥ inkişaf etdirilmԥsi; dԥrslik, tԥdris-metodiki vԥ dԥrs vԥsaitlԥrinin
hazırlanması.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2360 Orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrinin müԥllimlԥri
2360 ORTA İXTİSAS TƏHSİLİ MhƏSSİSƏLƏRİNİN MhƏLLİMLƏRİ
Orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥlԥrindԥ müԥllim vԥzifԥsini subbakalavr
(incԥsԥnԥt, mԥdԥniyyԥt,
idman profilli ixtisaslar üzrԥ) bakalavr, magistr vԥ ya doktorluq dԥrԥcԥsi olanlar tuta bilԥrlԥr. Onlar öz
ixtisasları üzrԥ fԥnlԥri tԥdris edir, tԥdris metodlarını tԥkmillԥşdirir vԥ inkişaf etdirir, dԥrsliklԥr, tԥdris-
metodiki vԥ dԥrs vԥsaitlԥrini hazırlayırlar.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥdris etdiklԥri fԥnlԥr üzrԥ fԥnn proqramlarının hazırlanmasında iştirak etmԥk, sillabuslar
tԥrtib etmԥk;
(b) fԥnnin tԥdrisini tԥşkil etmԥk;
(c) tԥlԥbԥlԥrin istehsalat tԥcrübԥsini tԥşkil etmԥk vԥ ona rԥhbԥrlik etmԥk;
(d) tԥlԥbԥlԥrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, onların sԥrbԥst işlԥrini tԥşkil etmԥk;
(e) yoxlama işlԥrini aparmaq, imtahanları keçirmԥk, tԥlԥbԥlԥrin biliyini qiymԥtlԥndirmԥk;
(ԥ) dԥrslik, tԥdris-metodiki vԥ dԥrs vԥsaitlԥrini hazırlamaq;
(f) konfranslarda vԥ seminarlarda iştirak etmԥk;
109
(g) sԥlahiyyԥtlԥri çԥrçivԥsindԥ orta ixtisas tԥhsili müԥssisԥsinin inkişafına dair qԥrarların qԥbul
edilmԥsi prosesindԥ iştirak etmԥk;
(ğ) öz ixtisaslarını daima artırmaq.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Müԥllim
Baş müԥllim
24-cü YARIMQRUP
BİZNES VƏ İDARƏETMƏ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Biznes vԥ idarԥetmԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr maliyyԥ mԥsԥlԥlԥri, insan resurslarının inkişaf
etdirilmԥsi, ictimai, marketinq, texniki, tibbi, informasiya vԥ kommunikasiya texnologiyaları sahԥsindԥ
satış üzrԥ fԥaliyyԥtin tԥmin edilmԥsindԥ analitik vԥ taktiki vԥzifԥlԥri tԥhlil edir, tԥşkilatın struktur, metod
vԥ sistemlԥrinԥ, hԥmçinin kapital qoyuluşlarına tԥsir göstԥrԥn kԥmiyyԥt informasiyalarının tԥhlilinԥ
nԥzarԥt edir vԥ rԥhbԥrlik edir.
Bu yarımqrupun peşԥkar mütԥxԥssislԥrinin vԥzifԥlԥrinԥ adԥtԥn daxil edilir: iqtisadi vԥziyyԥt,
xԥrclԥr vԥ tԥşkilatın iqtisadi sԥmԥrԥliliyi barԥdԥ mԥlumatlar toplamaq, tԥhlil etmԥk vԥ izahatlar vermԥk;
tԥftişlԥr aparmaq, tԥşkilat üçün maliyyԥ hesabatları hazırlamaq vԥ xԥzinԥdarlıq sistemlԥrini idarԥ etmԥk,
maliyyԥ planlarını vԥ strategiyalarını inkişaf etdirmԥk vԥ nԥzԥrdԥn keçirmԥk, alış vԥ satışla bağlı
göstԥrişlԥr vermԥk, alış ilԥ bağlı razılaşmalar aparmaq vԥ ԥmtԥԥlԥrın satışını hԥyata keçirmԥk; işçilԥrin
işԥ qԥbulu, hazırlanması proqramlarını hԥyata keçirmԥk; araşdırmalar, marketinq vԥ ictimai ԥlaqԥlԥr
proqramlarını inkişaf etdirmԥk vԥ hԥyata keçirmԥk; işgüzar ԥmԥliyyatların sԥmԥrԥliliyinin artırılması vԥ
inkişaf etdirilmԥsinin metodlarını vԥ siyasԥtlԥrini öyrԥnmԥk vԥ inkişaf etdirmԥk; mԥhsul, xidmԥtlԥr vԥ
bazar şԥraiti barԥdԥ mԥlumatları ԥldԥ etmԥk vԥ yenilԥmԥk; müştԥrilԥrin ehtiyaclarını qiymԥtlԥndirmԥk vԥ
izahlar vermԥk, malları (ԥmtԥԥlԥri) vԥ xidmԥtlԥri nümayiş etdirmԥk.
Bu yarımqrupun peşԥlԥri aşağıdakı kiçik qruplara daxil edilir:
241 Maliyyԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
242 İdarԥetmԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
243 Satış, marketinq vԥ ictimaiyyԥtlԥ ԥlaqԥlԥr üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
241-ci KİÇİK QRUP
MALİYYƏ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Maliyyԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr hԥm maliyyԥ uçot sistemlԥrinin vԥ eyni zamanda fiziki
şԥxslԥrin, müԥssisԥlԥrin, ictimai vԥ ya özԥl tԥşkilatların maliyyԥ vԥsaitlԥrinin kԥmiyyԥt tԥhlilini
planlaşdırır, tԥşkil edir, rԥhbԥrlik edir, sԥrmayԥ qoyur vԥ idarԥ edir.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: tԥşkilat üçün maliyyԥ hesabatlarını hazırlamaq vԥ tԥşkil etmԥk;
tԥşkilatın maliyyԥ materiallarını nԥzԥrdԥn keçirmԥk; şԥxslԥrԥ vԥ tԥşkilatlara maliyyԥ mԥslԥhԥtlԥri
vermԥk; iqtisadiyyatın sahԥlԥri üzrԥ vԥ ya ümumi iqtisadi hesabatlar hazırlamaq.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
110
2411 Mühasiblԥr
2412 Maliyyԥ vԥ investisiyalar üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2413 Maliyyԥ tԥhlilçilԥri
2411 MhHASİBLƏR
Mühasiblԥr mühasibat işlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr verir, mühasibatlıq vԥ auditor xidmԥtlԥrini yerinԥ
yetirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi, uçot siyasԥtinin tԥrtibi, büdcԥ vԥ mühasibat nԥzarԥtinin, habelԥ
mühasibat fԥaliyyԥtinin digԥr aspektlԥrinin vԥ sistemlԥrinin qurulması;
(b) rԥhbԥrliyԥ, sԥhmdarlara qanunla müԥyyԥn olunmuş hüquqi vԥ digԥr şԥxslԥrԥ tԥqdim etmԥk
üçün maliyyԥ hesabatlarının hazırlanması vԥ tԥminatı;
(c) vergi bԥyannamԥlԥrinin hazırlanması, vergitutma problemlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi,
mübahisԥli iddiaların vergi komissiyası ilԥ razılaşdırılması;
(ç) gԥlirlԥrin proqnozlaşdırılması vԥ büdcԥ üzrԥ hesabatların vԥ mԥruzԥlԥrin hazırlanması;
(d) saxtalaşdırmaqda şübhԥli, müflislԥşmԥ kimi işlԥr üzrԥ maliyyԥ tԥdqiqatlarının aparılması;
(e) hesabatın vԥ mühasibat kitablarının yoxlanması;
(ԥ) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(f) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mühasib
øxtisaslı mühasib
Yüksԥk ixtisaslı mühasib
Baş mühasib
Mühasib-analitik
Mühasib, vergi agenti
Auditor
Vergi mԥslԥhԥtçilԥri
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Bölmԥ rԥhbԥri, maliyyԥ - 1211
Assistent, mühasib-hesabdar - 3313
Muhasib, kömԥkçi heyԥt - 3313
2412 MALİYYƏ VƏ İNVESTİSİYALAR hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Maliyyԥ vԥ investisiyalar üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr ayrı-ayrı şԥxslԥr vԥ tԥşkilatlar üşün maliyyԥ
planlarını inkişaf etdirir vԥ onların adından sԥrmayԥ qoyur vԥ maliyyԥ vԥsaitlԥrini idarԥ edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) müştԥri bazasının yaradılması vԥ qorunması;
(b) maliyyԥ statusunu, mԥqsԥdlԥrini müԥyyԥn etmԥk, risklԥrin olmasını, maliyyԥ planlarını vԥ
investisiya strategiyasını müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün müzakirԥlԥr aparmaq;
111
(c) maliyyԥ mԥqsԥdlԥrini qurmaq, maliyyԥ mԥqsԥdlԥrinԥ nail olmaq üçün strategiyaları inkişaf
etdirmԥk vԥ hԥyata keçirmԥk;
(ç) müştԥrilԥr üçün ehtiyatları vԥ istiqrazları almaq vԥ satmaq üçün tԥşkilatçılıq;
(d) sԥrmayԥ qoyuluşlarına nԥzarԥt etmԥk vԥ bazarlarda dԥyişilԥn ehtiyaclara vԥ dԥyişikliklԥrԥ
ԥsaslanan investisiya planlarına yenidԥn baxmaq;
(e) müştԥrilԥr üçün sığorta mԥsuliyyԥtinin hԥcmini mԥslԥhԥt görmԥk vԥ tԥşkil etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mülkiyyԥt üzrԥ plançı
Maliyyԥ planlaşdırması üzrԥ mԥslԥhԥtçi
2413 MALİYYƏ TƏHLİLÇİLƏRİ
Maliyyԥ tԥhlilçilԥri (analitiklԥri) ictimai vԥ şԥxsi tԥşkilatlara sԥrmayԥ qoyuluşu proqramlarına
tԥsir göstԥrԥn informasiyaların kԥmiyyԥt tԥhlillԥrini aparır.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) biznes, sԥnaye vԥ sԥrmayԥ qoyuluşları qԥrarlarını qԥbul etmԥkdԥ istifadԥ edilԥn iqtisadi
şԥrtlԥr proqnozlarını formalaşdırmaq üçün maliyyԥ informasiyalarını tԥhlil etmԥk;
(b) sԥnaye texnologiyaları, biznes, maliyyԥ vԥ iqtisadi nԥzԥriyyԥlԥr sahԥsindԥki biliklԥrini
istifadԥ etmԥk vԥ inkişaf istiqamԥtlԥrini izlԥmԥk;
(c) qiymԥt, mԥhsul yığımı, stabillik, sԥrmayԥ qoyuluşu risklԥrinin gԥlԥcԥk istiqamԥti vԥ iqtisadi
amillԥr kimi sԥrmayԥ qoyuluşu proqramlarına tԥsir göstԥrԥn mԥlumatların izahlarını vermԥk;
(ç) maliyyԥ nԥşrlԥrindԥn vԥ xidmԥtlԥrindԥn, investisiya bankları vԥ ya hökumԥt orqanlarından,
ticarԥt nԥşrlԥrindԥn, sirkԥt mԥnbԥlԥrindԥn vԥ şԥxsi münasibԥtlԥrdԥn ԥldԥ edilmiş mԥlumatları tԥhlil
etmԥk, iqtisadi, sԥnaye vԥ kooperativ inkişaf istiqamԥtlԥrini nԥzԥrdԥn keçirmԥk;
(d) sԥrmayԥ, müԥssisԥlԥrԥ sԥrmayԥ qoyuluşlarının müddԥtlԥri, işçi heyԥti vԥ ya ictimai
sԥrmayԥlԥrin qoyuluşu;
(e) qiymԥtli kağızların sindikatlaşdırılması vԥ ictimayԥtԥ tԥqdim olunmuş qiymԥtlԥrin
müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi;
(ԥ) maliyyԥ tԥhlillԥrinԥ ԥsaslanan investisiya üçün hԥrԥkԥt planlarını hazırlamaq;
(f) verilԥn sahԥ üzrԥ müxtԥlif qiymԥtli kağızların nisbi keyfiyyԥtini qiymԥtlԥndirmԥk vԥ
müqayisԥ etmԥk;
(g) ümumi iqtisadi
ԥnԥnԥlԥrԥ, kooperasiyalara vԥ sԥnaye sahԥlԥrinԥ aid şifahi vԥ yazılı
mԥlumatlar tԥqdim etmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mԥslԥhԥtçi, istiqrazlar
Mԥslԥhԥtçi, investisiya
Mԥslԥhԥtçi, qiymԥtli kağızlar
112
242-ci KİÇİK QRUP
İDARƏETMƏ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
ødarԥetmԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr tԥşkilatın vԥ insanların tԥşkilat daxili sԥmԥrԥliliyinin
artırılması ilԥ bağlı müxtԥlif konsepsiyalar vԥ nԥzԥriyyԥlԥr hԥyata keçirirlԥr.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: tԥşkilatların strukturunu qiymԥtlԥndirmԥk vԥ sԥmԥrԥlԥşdirici
tԥkliflԥr vermԥk; tԥşkilatın siyasԥtinԥ uyğun olaraq, tԥşkilatın fԥaliyyԥtini tԥmin etmԥk; kadrları işԥ qԥbul
etmԥk, hazırlamaq vԥ tԥşkilat daxilindԥ vԥzifԥ tutmaqda tövsiyԥlԥr vermԥk.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2421 İdarԥetmԥ vԥ tԥşkilati işlԥr üzrԥ tԥhlilçilԥr
2422 Siyasi idarԥetmԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2423 Kadrlar vԥ peşԥ yönümü üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2424 Tԥlimlԥr vԥ kadrlar üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2421 İDARƏETMƏ VƏ TƏŞKİLATİ İŞLƏR hZRƏ TƏHLİLÇİLƏR
ødarԥetmԥ vԥ tԥşkilati işlԥr üzrԥ tԥhlilçilԥr tԥşkilatın fԥaliyyԥtini daha da artırmağa nail olmağa vԥ
problemlԥri hԥll etmԥyԥ kömԥk edir. Onlar tԥşkilatın strukturlarını, metodlarını, sistem vԥ prosedurlarını
öyrԥnirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥşkilatın resurslarının sԥmԥrԥli istifadԥsinԥ vԥ müştԥrilԥrin mԥmnunluğuna nail olmağa
yönԥldilԥn inkişaf mԥqsԥdlԥrinin, strategiyaların, planların, prosedurların hԥllindԥ kömԥklik göstԥrir;
(b) cari sistemlԥri vԥ strukturları tԥhlil etmԥk vԥ qiymԥtlԥndirmԥk;
(c) cari sistemlԥri işçi heyԥtlԥri ilԥ müzakirԥ etmԥk vԥ tԥşkilatın bütün sahԥlԥrindԥ sistemlԥri
nԥzԥrdԥn keçirmԥk;
(ç) daha sԥmԥrԥli tԥşkilata tԥrԥf müştԥrilԥri istiqamԥtlԥndirmԥk vԥ tԥşkilatı problemlԥrin hԥlli
üsullarını inkişaf etdirmԥk;
(d) inzibati vԥ kargüzarlıq prosedurları kimi mövcud vԥ tԥklif olunan üsullar vԥ prosedurları
tԥhlil etmԥklԥ nԥzԥrdԥn keçirmԥk;
(e) müԥssisԥnin istehsal proseslԥri qrafiklԥrini, hesabatlarını, qeydlԥrini, iş vԥ vԥzifԥ tԥlimatlarını
tԥhlil etmԥk;
(ԥ) iş metodlarının, prosedurlarının, iş axınının, iş funksiyalarının vԥ tԥşkilatın problemlԥrinin
hԥlli üsullarının yenidԥn baxılmasını tԥklif etmԥk vԥ hazırlamaq;
(f) qԥbul edilmiş tövsiyԥlԥrin hԥyata keçirilmԥsinԥ kömԥklik göstԥrmԥk, yenidԥn baxılmış
tԥlimatları vԥ vԥzifԥlԥri nԥşr etdirmԥk vԥ başqa sԥnԥdlԥşmԥlԥri hԥyata keçirmԥk;
(g) iş prosedurlarını nԥzԥrdԥn keçirmԥk vԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Tԥhlilçi, idarԥetmԥnin tԥşkili vԥ üsulları
Mԥslԥhԥtçi, biznes mԥsԥlԥlԥri
Mԥslԥhԥtçi, menecment
113
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Tԥhlilçi, kommunikasiya/kompüter - 2511
2422 SİYASİ İDARƏETMƏ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Siyasi idarԥetmԥ üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr siyasi plan istiqamԥtlԥrinin, hökumԥt vԥ
kommersiya fԥaliyyԥtlԥrinin vԥ proqramlarının icraçılığını vԥ dԥyişikliklԥrini tԥhlil edir vԥ inkişaf
etdirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) siyasi mԥqsԥdlԥrini müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün proqram rԥhbԥrlԥri vԥ maraqlı tԥrԥflԥrlԥ
mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr vԥ ԥmԥkdaşlıq etmԥk;
(b) qeyri-müԥyyԥnliklԥri vԥ köhnԥlmiş şԥrtlԥri müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün qanunvericiliyi vԥ
mövcud siyasԥtlԥri nԥzԥrdԥn keçirmԥk;
(c) sosial, iqtisadi vԥ sԥnaye istiqamԥtlԥrini, müştԥrilԥrin istԥklԥrini vԥ xidmԥtlԥrin tԥmin
edilmԥsini tԥdqiq etmԥk;
(ç) siyasi seçimlԥrini formalaşdırmaq vԥ tԥhlil etmԥk, siyasi dԥyişikliklԥr üçün brifinqlԥr
hazırlamaq vԥ üstün seçimlԥri mԥslԥhԥtlԥşmԥk;
(d) maliyyԥ etibarlılığını, başqa proqramlarla qarşılıqlı başqa tԥsirlԥri, inzibatçılıq vԥ xarici
siyasԥtin yerinԥ yetirilԥ bilmԥsinin tԥsirlԥrini qiymԥtlԥndirmԥk;
(e) tԥhlükԥ vԥ risklԥri qiymԥtlԥndirmԥk vԥ mԥsuliyyԥti artırmaq (inkişaf etdirmԥk);
(ԥ) tԥşkilatın siyasԥtinin ardıcıllığını tԥmin etmԥk üçün fԥaliyyԥt vԥ proqramları nԥzԥrdԥn
keçirmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Tԥhlilçi, siyasԥt
Tԥhlil üzrԥ ekspert
2423 KADRLAR VƏ PEŞƏ YÖNhMh hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Kadrlar vԥ peşԥ yönümü üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr biznes üzrԥ işçilԥrin işԥ qԥbul edilmԥsi,
onların irԥli çԥkilmԥsi, mԥşğulluğun vԥ peşԥ yönümünün tԥhlili kimi kadr siyasԥti ilԥ ԥlaqԥdar peşԥkar
xidmԥtlԥr göstԥrirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi, işçilԥrin işԥ götürülmԥsi, vԥzifԥlԥrԥ tԥyin edilmԥsi, öyrԥdilmԥsi,
qulluqda irԥli çԥkilmԥsi, mükafatlandırılması, rԥhbԥrlԥrin vԥ işçilԥrin münasibԥtlԥri vԥ kadr siyasԥtinin
digԥr sahԥlԥri ilԥ ԥlaqԥdar kadrlarla iş;
(b) tԥşkilatda müxtԥlif yollarla, fԥhlԥlԥrin, nԥzarԥtçilԥrin vԥ rԥhbԥrlԥrin sorğusu da daxil olmaqla,
yerinԥ yetirilԥn işin öyrԥnilmԥsi vԥ tԥhlili, alınmış mԥlumatlar ԥsasında vԥzifԥlԥrin, peşԥlԥrin vԥ işlԥrin
ԥtraflı tԥsvirinin tԥrtib edilmԥsi;
(c) peşԥlԥr üzrԥ mԥlumat kitabçalarının hazırlanması vԥ ya peşԥlԥrin tԥsnifatı sistemlԥrinin
işlԥnib hazırlanması;
(ç) mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi, heyԥtin idarԥ olunması, ştatların öyrԥnilmԥsi vԥ planlaşdırılması,
tԥhsil vermԥ, peşԥlԥr üzrԥ mԥlumat vԥ peşԥ yönümü kimi sahԥlԥrdԥ ԥmԥyin vԥ peşԥ mԥşğulluğunun
tԥhlilinin yuxarıda göstԥrilmiş vԥ digԥr aspektlԥrinin işlԥnib hazırlanması;
114
(d) işԥgötürmԥ, karyera, gԥlԥcԥk tԥhsil vԥ tԥlimlԥrdԥ adamların öyrԥdilmԥsi vԥ onlara
mԥslԥhԥtlԥrin verilmԥsi;
(e) mahiyyԥtcԥ bir-birinԥ yaxın vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi;
(ԥ) digԥr işçilԥrԥ rԥhbԥrlik.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mԥslԥhԥtçi, peşԥ (sԥnԥt)
Tԥhlilçi, ԥmԥk fԥaliyyԥti
Tԥhlilçi, peşԥ mԥşğulluğu
Mԥslԥhԥtçi, peşԥ yönümü
Kadrlar üzrԥ ekspert
øşԥ düzԥltmԥ üzrԥ ekspert
Kadr vԥ peşԥ hazırlığı üzrԥ inspektor
2424 TƏLİMLƏR VƏ KADRLAR hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Tԥlimlԥr vԥ kadrlar üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr tԥşkilatlarda idarԥetmԥnin vԥ işçilԥrin
bacarıqlarının artırılmasının tԥmin edilmԥsi vԥ tԥşkilatın mԥqsԥdlԥrini qarşılamaq üçün tԥşkilat
tԥrԥfindԥn tԥlԥb edilԥn vԥzifԥlԥrin yerinԥ yetirilmԥsi üzrԥ tԥlimlԥri planlaşdırır, inkişaf etdirir, hԥyata
keçirir vԥ qiymԥtlԥndirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) tԥşkilatların vԥ şԥxslԥrin tԥlimԥ olan ehtiyaclarının vԥ tԥlԥblԥrinin müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi;
(b) insan resursunun inkişaf mԥqsԥdlԥrini formalaşdırmaq vԥ nԥticԥlԥri qiymԥtlԥndirmԥk;
(c) dԥrsliklԥr, vizual vԥsaitlԥr,
“online” tԥdris, nümayiş modellԥri vԥ tԥdrisi tԥmin edԥn
materialların hazırlanması vԥ inkişaf etdirilmԥsi;
(ç) tԥlim vԥ inkişaf proqramlarının fԥrdi vԥ qrup, görüşlԥr, nümayişlԥr vԥ konfranslar şԥklindԥ
çatdırıla bilmԥsi üçün layihԥlԥr hazırlamaq, rԥhbԥrlik etmԥk, nԥzarԥt etmԥk vԥ ԥlaqԥlԥndirmԥk;
(d) müԥyyԥn tԥlimin vԥ inkişaf proqramlarının çatdırılması üçün kԥnar tԥlim
(tԥdris)
tԥchizatçıları ilԥ ԥlaqԥ saxlamaq;
(e) xarici vԥ daxili tԥlimlԥri
(tԥdrislԥri) vԥ inkişafları tԥbliğ etmԥk vԥ bu fԥaliyyԥtlԥri
qiymԥtlԥndirmԥk;
(ԥ) daxili vԥ xarici tԥlimlԥrin
(tԥdrislԥrin) keyfiyyԥtinԥ vԥ sԥmԥrԥliliyinԥ nԥzarԥt etmԥk,
davamiyyԥtini tԥhlil etmԥk vԥ qiymԥtlԥndirmԥk vԥ tԥlimin
(tԥdrisin) mԥqsԥdlԥrini, metodlarını
çatdırılma üsullarını nԥzԥrdԥn keçirmԥk;
(f) müxtԥlif predmetlԥrin vԥ sistemlԥrin başa düşülmԥsini ԥldԥ etmԥk üçün ԥlavԥ materiallar
toplamaq, tԥdqiqatlar vԥ araşdırmalar aparmaq.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Heyԥtin tԥlimi üzrԥ mütԥxԥssis
Mԥşğulluq xidmԥti üzrԥ mütԥxԥssis
115
243-cü KİÇİK QRUP
SATIŞ, MARKETİNQ VƏ İCTİMAİYYƏTLƏ ƏLAQƏLƏR hZRƏ PEŞƏKAR
MhTƏXƏSSİSLƏR
Satış, marketinq vԥ ictimaiyyԥtlԥ ԥlaqԥlԥr üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr tԥşkilatların, mԥhsulların vԥ
xidmԥtlԥrin tanıdılması vԥ texniki, sԥnaye, tibbi, farmakologiya vԥ øKT üzrԥ mԥhsul vԥ xidmԥtlԥrin
satışında reklam xarakterli mԥlumatların yayılması proqramlarını planlaşdırır, inkişaf etdirir,
ԥlaqԥlԥndirir vԥ hԥyata keçirirlԥr.
Bu vԥzifԥlԥrԥ adԥtԥn aid edilir: bazar tԥdqiqatlarının aparılması, nԥticԥlԥrin tԥhlili, tapşırıqların
verilmԥsi vԥ yerinԥ yetirilmԥsi, marketinq reklamlarını vԥ ictimaiyyԥtlԥ
ԥlaqԥlԥri planlaşdırmaq;
biznesin yüksԥlişi vԥ inkişafının tԥmin edilmԥsi üçün marketinq siyasԥtlԥrini, mԥqsԥdlԥrini vԥ
proqramlarını hazırlamaq vԥ icra etmԥk; insanların diqqԥtini cԥlb etmԥk üzrԥ kampaniyaları
planlaşdırmaq vԥ tԥşkil etmԥk; ԥlverişli reklamı yaratmaq üçün yazıçılar, fotoqraflar, illüstratorlar vԥ
başqaları tԥrԥfindԥn tԥqdim edilԥn materialı qiymԥtlԥndirmԥk vԥ seçmԥk; işԥ qԥbul edilԥnlԥr vԥ
rԥqiblԥrin mԥhsulları, xidmԥtlԥri vԥ bazar şԥrtlԥri haqqında biliklԥrinin ԥldԥ edilmԥsi vԥ artırılması;
müştԥrilԥrin ethiyaclarını qiymԥtlԥndirmԥk, onlara malları vԥ xidmԥtlԥri nümayiş etdirmԥk vԥ izah
etmԥk; daimi vԥ pespektiv müştԥrilԥrԥ baş çԥkmԥklԥ marketinq imkanlarını genişlԥndirmԥk; qiymԥt
qoymaq, qiymԥtlԥri vԥ kredit müddԥtlԥrini razılaşmaq, müqavilԥlԥri tamamlamaq.
Bu kiçik qrupun peşԥlԥri aşağıdakı ibtidai qruplara daxil edilir:
2431 Reklam vԥ marketinq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2432 İctimaiyyԥtlԥ ԥlaqԥlԥr üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2433 Texnika vԥ tibb texnikasının satışı üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr (İKT istisna olmaqla)
2434 İnformasiya vԥ kommunikasiya texnologiyalarının satışı üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr
2431 REKLAM VƏ MARKETİNQ hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
Reklam vԥ marketinq üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr reklam strategiyalarını vԥ kampaniyalarını,
yeni mԥhsul vԥ xidmԥtlԥr üçün bazarları müԥyyԥnlԥşdirmԥk, yeni hazır mԥhsul vԥ xidmԥtlԥr üçün bazar
imkanlarının müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi vԥ inkişaf etdirilmԥsi kimi fԥaliyyԥtlԥri planlaşdırır vԥ inkişaf etdirir.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) satış mԥqsԥdlԥrini tԥmin etmԥk üçün reklam siyasԥtlԥrini vԥ kampaniyalarını planlaşdırmaq,
inkişaf etdirmԥk vԥ tԥşkil etmԥk;
(b) bazar mԥqsԥdlԥrinԥ nail olmaq, istehlakçıların mԥlumatlanmasının tԥşkil olunması,
mԥhsulların vԥ xidmԥtlԥrin atributlarının sԥmԥrԥli irԥlilԥmԥsi üçün müştԥri vԥ menecerlԥrԥ reklam
strategiyaları vԥ kampaniyaları üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk;
(c) reklam çarxlarının vԥ media mԥtnlԥrinin yazılması, televiziyada, filmdԥ vԥ mediada
yerlԥşdirilmԥsini tԥşkil etmԥk;
(ç) istehlakçı çeşidlԥrinԥ vԥ üstünlük verdiklԥri mallara dair mԥlumatları tԥhlil etmԥk;
(d) cari vԥ gԥlԥcԥk istehlakçı tԥlԥblԥrini qabaqcadan xԥbԥr vermԥk vԥ aydınlaşdırmaq;
(e) yeni mallar (ԥmtԥԥlԥr) vԥ xidmԥtlԥr üçün potensial tԥlԥbi vԥ bazar xüsusiyyԥtlԥrini tԥdqiq
etmԥk vԥ başqa statistik informasiyaları vԥ mԥlumatları toplamaq vԥ tԥhlil etmԥk;
(ԥ) biznesin yüksԥlişinin vԥ inkişafının tԥmin edilmԥsi üçün marketinq siyasԥtlԥrini, mԥqsԥdlԥrini
vԥ proqramlarını hazırlamaq vԥ icra etmԥk;
(f) yeni vԥ hazır mԥhsul vԥ xidmԥtlԥr üçün bazar imkanlarını müԥyyԥnlԥşdirmԥk üçün bazar
116
konyunkturasını öyrԥnmԥk vԥ tapşırıqlar vermԥk;
(g) mԥhsul çeşidi, qiymԥtlԥndirmԥ, reklam vԥ satışın stimullaşdırılması, satış vԥ distributor
kanalları kimi bazarın bütün elementlԥri üzrԥ mԥslԥhԥtlԥr vermԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Reklam üzrԥ mütԥxԥssis
Tԥhlilçi, bazar konyunkturası
Marketinq üzrԥ mütԥxԥssis
2432 İCTİMAİYYƏTLƏ ƏLAQƏLƏR hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
øctimaiyyԥtlԥ
ԥlaqԥlԥr üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr biznes sahԥlԥri, tԥşkilatlar, mԥhsullar,
xidmԥtlԥr vԥ onların cԥmiyyԥtdԥ rolu haqqında tԥsԥvvür vԥ mԥlumatın olması üçün informasiya vԥ
kommunikasiya fԥaliyyԥtlԥrini planlaşdırır, inkişaf etdirir, hԥyata keçirir vԥ qiymԥtlԥndirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) insanların diqqԥtini cԥlb etmԥk üzrԥ kampaniyaları vԥ kommunikasiya strategiyalarını
planlaşdırmaq vԥ tԥşkil etmԥk;
(b) siyasԥtlԥrinin, proqramlarının vԥ tԥcrübԥlԥrinin ictimai ԥlaqԥlԥrԥ tԥsiri barԥsindԥ rԥhbԥrlԥrԥ
mԥslԥhԥtlԥr vermԥk, xԥbԥr vԥ press reliz buraxılışlarını hazırlamaq vԥ nԥzarԥt etmԥk;
(c) ictimai rԥy tԥdqiqatlarını öhdԥsinԥ götürmԥk vԥ nԥticԥlԥrini tԥhlil etmԥk, ictimai ԥlaqԥlԥri vԥ
reklam kampaniyalarını planlaşdırmaq;
(ç) xoşmԥramlı vԥ ԥlverişli reklam vԥ tԥsԥvvür yaratmaq üçün, xüsusi tԥdbirlԥr, seminarlar,
ԥylԥncԥlԥr, yarışmalar vԥ sosial tԥdbirlԥr tԥşkil etmԥk;
(d) kütlԥvi informasiya vasitԥlԥri ilԥ müsahibԥlԥri tԥşkil etmԥk vԥ tԥşkilatı tԥmsil etmԥk;
(e) tԥşkilatın nüfuzunun artırılması üçün işgüzar, sosial vԥ başqa tԥdbirlԥrdԥ iştirak etmԥk;
(ԥ) fotoqrafiyaları vԥ başqa ԥyani materialları ԥldԥ etmԥk vԥ onları istifadԥyԥ vermԥk;
(f)
ԥlverişli reklam yaratmaq üçün yazıçılar, fotoqraflar, illüstratorlar vԥ başqaları tԥrԥfindԥn
tԥqdim edilԥn materialları nԥzԥrdԥn keçirmԥk, seçmԥk vԥ qiymԥtlԥndirmԥk.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Mütԥxԥssis, ictimaiyyԥtlԥ ԥlaqԥlԥr
2433 TEXNİKA VƏ TİBB TEXNİKASININ SATIŞI hZRƏ PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
(İKT İSTİSNA OLMAQLA)
Texnika vԥ tibb texnikasının satışı üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr (øKT istisna olmaqla) sԥnaye, tibb
vԥ farmakologiya sahԥlԥrini ԥhatԥ edԥn mԥhsul vԥ xidmԥtlԥrin satışında öz tԥşkilatlarını tԥmsil edirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) kataloqlardan vԥ başqa mԥnbԥlԥrdԥn istifadԥ etmԥklԥ perspektiv müştԥri siyahılarını
toplamaq;
(b) işԥ yeni qԥbul edilԥnlԥrԥ rԥqiblԥrin mԥhsulları, xidmԥtlԥri vԥ bazar şԥrtlԥri haqqında biliklԥrin
ԥldԥ edilmԥsi vԥ artırılmasında yardımçı olmaq;
(c) satış imkanları vԥ fԥaliyyԥtlԥrini yaratmaq üçün daimi vԥ perspektiv müştԥri şirkԥtlԥrinԥ sԥfԥr
etmԥk;
117
(ç) müştԥrilԥrin ehtiyaclarını vԥ resurslarını qiymԥtlԥndirmԥk, müvafiq mԥhsul vԥ xidmԥtlԥri
mԥslԥhԥt görmԥk;
(d) müştԥrilԥrin ehtiyaclarına uyğun mԥhsul vԥ xidmԥtlԥrԥ dԥyişikliklԥrin edilmԥsini tԥmin
etmԥk;
(e) xidmԥt vԥ mԥhsul istifadԥsindԥ faydaları
(mԥnfԥԥti, xeyiri) göstԥrmԥk üçün ticarԥt
tԥqdimatının bir hissԥsi kimi tԥkliflԥri vԥ mԥlumatları inkişaf etdirmԥk;
(ԥ) quraşdırma işlԥrinin qiymԥtlԥrini müԥyyԥnlԥşdirmԥk vԥ avadanlıqlara xidmԥt edilmԥsini
tԥmin etmԥk;
(f) müştԥrilԥrin ehtiyacları vԥ rԥqiblԥrin fԥaliyyԥtlԥri barԥdԥ mԥlumatları satış şöbԥlԥrinԥ
bildirmԥk;
(g) qiymԥt qoymaq, qiymԥtlԥri vԥ kredit müddԥtlԥrini razılaşdırmaq, müqavilԥlԥri hazırlamaq;
(ğ) malların (ԥmtԥԥlԥrin) çatdırılmasını, avadanlığın qurulmasını vԥ xidmԥtlԥrini tԥşkil etmԥk;
(h) malların (ԥmtԥԥlԥrin) vԥ xidmԥtlԥrin rԥqabԥt qabiliyyԥtlԥri vԥ ԥldԥ edilmış satış haqqında satış
idarԥsinԥ hesabat vermԥk;
(x) satışdan sonra müştԥrilԥr ilԥ mԥslԥhԥtlԥşmԥlԥr, onların razı qalmaları üçün problemlԥrin hԥll
edilmԥsi vԥ avadanlıqlarla tԥmin edilmԥsi.
Bu ibtidai qrupa aid edilԥn peşԥlԥrin nümunԥlԥri:
Satış üzrԥ nümayԥndԥ (sԥnaye mԥhsulları)
Satış üzrԥ nümayԥndԥ (tibb vԥ ԥczaçılıq mԥhsulları)
Satış üzrԥ nümayԥndԥ (texniki avadanlıqlar üzrԥ)
Digԥr ibtidai qruplara aid edilԥn bir-birinԥ yaxın bԥzi peşԥlԥr:
Agent, satış/kommersiya - 3322
Satış üzrԥ nümayԥndԥ (øKT) - 2434
2434 İNFORMASİYA VƏ KOMMUNİKASİYA TEXNOLOGİYALARININ SATIŞI hZRƏ
PEŞƏKAR MhTƏXƏSSİSLƏR
ønformasiya vԥ kommunikasiya texnologiyalarının satışı üzrԥ peşԥkar mütԥxԥssislԥr topdansatış
sԥviyyԥsindԥ kompüter avadanlıqlarının, proqram, informasiya vԥ kommunikasiya vasitԥlԥrinin vԥ
xidmԥtlԥrinin, hԥmçinin lazım gԥldikdԥ xüsusi informasiya vasitԥlԥrinin qurulması vԥ tԥmin olunması
kimi fԥaliyyԥtlԥrin satışını hԥyata keçirirlԥr.
Onların vԥzifԥlԥrinԥ daxildir:
(a) sifarişlԥr qԥbul etmԥk vԥ malların topdan, pԥrakԥndԥ, sԥnaye müԥssisԥlԥrinԥ vԥ digԥr
tԥşkilatlara satışını tԥmin etmԥk;
(b) işgüzar tԥşkilatlara vԥ ya adamlara texniki tԥchizat avadanlıqlarını vԥ texniki ximԥtlԥrlԥ
ԥlaqԥli xidmԥtlԥri satmaq;
(c) yeni vԥ mövcud müştԥrilԥrin ehtiyaclarını müzakirԥ etmԥk, onların avadanlıqlara, xidmԥtlԥrԥ
vԥ tԥchizatlara olan ehtiyaclarını qarşılamaq üçün onları xüsusi mԥlumatlarla tԥmin etmԥk;
(ç) qiymԥt qoymaq, qiymԥtlԥri vԥ kredit müddԥtlԥrini razılaşdırmaq, müqavilԥlԥri hazırlamaq vԥ
sifarişlԥrini qeydiyyata almaq;
(d) müştԥrilԥr haqqında qeydlԥri yenilԥmԥk vԥ satış üzrԥ hesabatlar hazırlamaq;
(e) malların (ԥmtԥԥlԥrin) çatdırılmasını, tԥchizatın qurulmasını vԥ xidmԥtlԥri tԥşkil etmԥk;
118
содержание .. 1 2 3 4 ..
|
||
|
|
|